Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ

 PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TÂN YÊN
 TRƯỜNG TIỂU HỌC ĐẠI HÓA
GS
 SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
 Năm học 2021 - 2022
 Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4
 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ.
 Họ và tên: Đỗ Thị Bình
 Trình độ chuyên môn: Đại học
 Môn dạy: Thể dục
 Đại Hóa, ngày 25 tháng 05 năm 2022 SK: “Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ”
 PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC CỦA HỌC SINH KHỐI LỚP 4
 TRƯỜNG TIỂU HỌC ĐẠI HÓA KHI HỌC ĐỘI HÌNH ĐỘI NGŨ.
 PHẦN A: ĐẶT VẤN ĐỀ
 1. Lý do chọn sáng kiến
 Chúng ta thường nghe nói "Sức khỏe quý hơn vàng, có sức khỏe là có tất cả". Có 
thể nói sức khỏe là tài sản thiêng liêng, là vốn quý nhất của con người. Vậy làm gì 
để có sức khỏe? Vâng thể dục thể thao thường xuyên là biện pháp hữu hiệu nhất, 
đơn giản nhất giúp chúng ta củng cố, giữ gìn và tăng cường sức khỏe. Sinh thời Bác 
Hồ rất quan tâm đến thể dục thể thao và sức khỏe của nhân dân. Tháng 3 năm 1946 
Bác ra lời kêu gọi toàn dân tập thể dục, trong thư Bác viết: "Giữ gìn dân chủ, xây 
dựng nước nhà, gây đời sống mới, việc gì cũng cần có sức khỏe mới thành công. 
Mỗi một người dân yếu ớt, tức là làm cho cả nước yếu ớt một phần; mỗi một người 
dân mạnh khoẻ, tức là góp phần cho cả nước mạnh khoẻ". Vậy nên "Luyện tập thể 
dục, bồi bổ sức khoẻ là bổn phận của người dân yêu nước". Bác Hồ đã khẳng định 
mục đích của rèn luyện sức khoẻ dưới chế độ mới, để xây dựng một xã hội văn minh. 
Mục đích của giáo dục thể chất là phát triển toàn diện thế hệ trẻ Việt Nam, thế hệ trẻ 
đó phải được phát triển thể chất có chủ định để thực hiện mục tiêu giáo dục toàn 
diện của Đảng và Nhà nước ta là đào tạo con người: "Tự chủ - năng động - sáng tạo, 
có năng lực giải quyết vấn đề thực tiễn đặt ra, tự do được việc làm, lập nghiệp và 
thăng tiến trong cuộc sống".
 Giáo dục thể chất trong nhà trường là một mặt của giáo dục toàn diện cho thế hệ 
trẻ để thực hiện mục tiêu đào tạo của nhà trường phổ thông. Đào tạo thế hệ trẻ thành 
những người phát triển cao về trí tuệ, cường tráng về thể chất, phong phú về tinh 
thần, trong sáng về đạo đức. Giáo dục thể chất ở bậc tiểu học có nhiệm vụ trang bị 
cho học sinh một số tri thức kĩ năng đơn giản cần thiết, nhằm rèn luyện thế cơ bản, 
làm giàu vốn kỹ năng vận động, để các em học tập sinh hoạt có hiệu quả. Trên cơ sở 
đó góp phần bảo vệ và tăng cường sức khoẻ cho học sinh, phát triển các tố chất thể 
lực, tạo điều kiện cho cơ thể các em phát triển bình thường theo quy luật tâm lý, lứa 
tuổi, giới tính. Ngoài ra còn góp phần giáo dục và rèn luyện cho học sinh thói quen 
tập luyện thể dục thể thao, ý thức giữ gìn vệ sinh và nếp sống lành mạnh, vui chơi, 
Người thực hiện: Đỗ Thị Bình Trường Tiểu học Đại Hóa SK: “Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ”
giải trí có tổ chức và kỉ luật. Từ đó góp phần giáo dục tư cách, đạo đức, hình thành 
nhân cách con người mới.
 Đội hình đội ngũ là nội dung học tập xuyên suốt trong cả cấp học tiểu học. Luyện 
tập đội hình đội ngũ nhằm rèn cho các em học sinh có tư thế, tác phong chuẩn, ngay 
ngắn, chính xác, rèn tính kỷ luật, đoàn kết, tự giác, giúp học sinh phát triển thể lực, 
tạo sự hứng thú cho học sinh tập luyện, hình thành những kĩ năng vận động, củng cố 
và nâng cao, có sự tác động trực tiếp tích cực đến việc rèn luyện sức khỏe và ý chí 
phẩm chất đạo đức, bồi dưỡng tinh thần tập thể, ý thức kỉ luật. Để học sinh yêu thích 
và học tốt đội hình đội ngũ phát huy được tính tự giác, tích cực, với vai trò là một 
giáo viên trực tiếp giảng dạy chuyên môn Thể dục tôi luôn học hỏi và áo dụng các 
biện pháp rèn kĩ năng đội hình đội ngũ phù hợp giúp cho các em yêu thích và học 
tốt đội hình đội ngũ hơn, cũng thông qua đó nhằm phát hiện, tuyển chọn và bồi 
dưỡng những em có tố chất thể lực tốt để tham gia các giải thể dục thể thao, hội khỏe 
Phù Đổng. Chính vì lý do nêu trên mà tôi quyết định lựa chọn sáng kiến “Phát huy 
tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội 
ngũ”.
 2. Lịch sử vấn đề nghiên cứu
 Xuất phát từ thực tiễn của đời sống, nhu cầu của xã hội trong việc cần phải chuẩn 
bị tốt về mặt thể lực cho con người (để sinh sống, lao động sản xuất và chiến đấu). 
Xuất phát từ các nhiệm vụ cụ thể của giáo dục thể chất trong nhà trường phổ thông. 
Việc rèn luyện tư thế, tác phong chuẩn mực ngay ngắn, chính xác.
 Giáo dục thể chất trong nhà trường phổ thông là một bộ phận quá trình trong toàn 
bộ sự nghiệp thể dục thể thao nói chung. Giáo dục thể chất trong nhà trường được 
cụ thể hóa bằng các nhiệm vụ cụ thể, đó là: Nhiệm vụ bảo vệ và nâng cao sức khỏe: 
Thúc đẩy sự phát triển hài hòa của cơ thể đang trưởng thành, phát triển một cách 
hợp lý các tố chất thể lực và năng lực hoạt động cơ bản, nâng cao sức đề kháng của 
cơ thể, nâng cao làm việc trí óc và thể lực. Nhiệm vụ giáo dưỡng: Trang bị cho học 
sinh tri thức, kĩ năng, kĩ xảo vận động cần thiết cho các hoạt động khác nhau trong 
cuộc sống, rèn luyện nếp sống văn minh, lành mạnh, phát triển hứng thú, hình thành 
thói quen tự tập luyện. Góp phần tích cực vào việc hình thành thói quen đạo đức, 
Người thực hiện: Đỗ Thị Bình Trường Tiểu học Đại Hóa SK: “Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ”
phát triển trí tuệ, thẫm mĩ, chuẩn bị thể lực cho thanh thiếu niên đi vào cuộc sống 
lao động và sản xuất. Nhiệm vụ phát hiện và bồi dưỡng nhân tài thể thao: Phát triển 
và bồi dưỡng được những hạt nhân năng khiếu. Trên cơ sở đó chương trình Thể dục 
tiểu học đã đề ra mục tiêu quan trọng nhất, đó là củng cố sức khỏe và phát triển thể 
lực cho học sinh đặc biệt là đối với học sinh khối 4-5 . Ở tuổi này cơ thể đang phát 
triển mạnh, ngày càng thiện về tâm- sinh lý. Hành động của các em đã tương đối chủ 
động và có tính mục đích hơn hẳn thời kỳ trước. Các em có thể phân biệt được những 
chi tiết, kỹ thuật động tác một cách tương đối đúng và đã có khả năng tự quản tương 
đối tốt, biết phối hợp và giúp đỡ nhau trong học tập và rèn luyện. Quá trình hưng 
phấn thần kinh mạnh hơn quá trình ức chế, các em thích vận động, bắt trước theo 
điệu bộ hành vi của người lớn. Kĩ năng phân tích, tổng hợp và phản ứng trước những 
hiện tượng cùng sự thay đổi trong sinh hoạt, tập luyện, học tập vẫn còn thụ động, 
các em luôn trong tình trạng muốn thể hiện mình, thích làm người lớn nhưng lại kém 
tự tin. Các em thích tìm tòi và làm theo cái mới, nhưng cũng rất dễ chán khi không 
đạt được đích hoặc không được động viên kịp thời. Chính vì những lí do trên việc 
tìm ra phương pháp giảng dạy phát huy tính tích cực của học sinh khi học đội hình 
đội ngũ trong giờ Thể dục là một vấn đề lớn để nghiên cứu.
 2. Mục đích nghiên cứu.
 Luyện tập đội hình đội ngũ nhằm trang bị cho học sinh một số tri thức kĩ năng 
đơn giản cần thiết, nhằm rèn luyện thế cơ bản, làm giàu vốn kỹ năng vận động, để 
các em học tập sinh hoạt có hiệu quả. Đội hình đội ngũ nhằm rèn cho các em học 
sinh có tư thế, tác phong chuẩn, ngay ngắn, chính xác, rèn tính kỷ luật, đoàn kết, tự 
giác, giúp học sinh phát triển thể lực, tạo sự hứng thú cho học sinh tập luyện, hình 
thành những kĩ năng vận động, củng cố và nâng cao, có sự tác động trực tiếp tích 
cực đến việc rèn luyện sức khỏe và ý chí phẩm chất đạo đức, bồi dưỡng tinh thần 
tập thể, ý thức kỉ luật. Biết vận dụng những kỹ năng đã học và thực tế sinh hoạt hàng 
ngày.
 Sử dụng các phương pháp phù hợp với lứa tuổi các em đảm bảo đủ lượng vận 
động, vừa sức, hấp dẫn, mang lại hiệu quả cao trong tập luyện.
Người thực hiện: Đỗ Thị Bình Trường Tiểu học Đại Hóa SK: “Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ”
 Đề xuất một số giải pháp giúp học tốt nội dung đội hình đội ngũ của học sinh lớp 
4 - trường Tiểu học Đại Hóa nói riêng và ở trường tiểu học nói chung.
 3. Nhiệm vụ nghiên cứu.
 - Từ cơ sở lý luận và thực tiễn để lựa chọn một số bài tập đưa ra một số biện pháp 
giúp học sinh nhà trường tập luyện phát biết tập luyện phát huy tính tích cực, tự giác 
tập luyện rèn kỹ năng đội hình đội ngũ.
 - Rèn cho các em học sinh có tư thế, tác phong chuẩn, ngay ngắn, chính xác, rèn 
tính kỷ luật, đoàn kết, tự giác, giúp học sinh phát triển thể lực, tạo sự hứng thú cho 
học sinh tập luyện, hình thành những kĩ năng vận động, củng cố và nâng cao, có sự 
tác động trực tiếp tích cực đến việc rèn luyện sức khỏe và ý chí phẩm chất đạo đức, 
bồi dưỡng tinh thần tập thể, ý thức kỉ luật. Biết vận dụng những kỹ năng đã học và 
thực tế sinh hoạt hàng ngày.
 4. Đối tượng nghiên cứu:
 - Học sinh khối lớp lớp 4 Trường TH Đại Hóa - Tân Yên - Bắc Giang.
 - Thời gian: Từ tháng 8/2019 đến tháng 4/2020.
 - Địa điểm: Trường tiểu học Đại Hóa - Tân Yên - Bắc Giang.
 5. Phương pháp nghiên cứu:
 Để thực hiện nghiên cứu đề tài này tôi tiến hành có một số phương pháp sau:
 - Phương pháp nghiên cứu lý thuyết, tra cứu tài liệu, điều tra, thống kê, thu thập 
sử lý số liệu.
 - Phương pháp điều tra, tìm hiểu thực trạng học môn Thể dục của học sinh lớp. 
 - Lựa chọn các phương pháp gây hứng thú học tập cho học sinh lớp 5 trong giờ 
học Thể dục.
 - Nhóm các phương pháp thực tiễn: quan sát, trò chuyện, tọa đàm, trao đổi...
 - Phương pháp luyện tập, trò chơi, thi đấu.
 - Phương pháp sử dụng phiếu học tập, bảng kiểm...
 - Phương pháp thi đua khen thưởng, chia tổ hoặc phân nhóm tự quản trong giờ 
học.
 - Phương pháp kết luận và tìm biện pháp khắc phục.
 6. Đóng góp mới của sáng kiến
Người thực hiện: Đỗ Thị Bình Trường Tiểu học Đại Hóa SK: “Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ”
 - Nghiên cứu để phát huy tính tích cực của học sinh lớp 4 trường Tiểu học Đại 
Hóa khi học đội hình đội ngũ. 
 - Nghiên cứu về cơ sở lý luận, cơ sở thực tiễn, những khó khăn tồn tại và một số 
kết quả, bài học rút ra kinh nghiệm, một số đề xuất của sáng kiến.
 Thông qua sáng kiến nay tôi có thể áp dụng và nâng cao hiệu quả trong quá trình 
giảng dạy nội dung đội hình đội ngũ, gây hứng thú học tập của các em trong môn 
thể dục.
 B. PHẦN NỘI DUNG
 CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN
 Với mục tiêu nâng cao chất lượng trong giáo dục, bồi dưỡng, rèn cho các em học 
sinh có tư thế, tác phong chuẩn, ngay ngắn, chính xác, rèn tính kỷ luật, đoàn kết, tự 
giác và tăng cường sức khỏe, bồi dưỡng thường xuyên và phát triển những học sinh 
có năng khiếu về học môn Thể dục. 
 - Dựa vào Văn bản hợp nhất số 03/2016/VBHN-BGDĐT ban hành quy định đánh 
giá học sinh Tiểu học.
 - Dựa vào văn bản thông tư số 32/2018/TT- BGD&Đ NGÀY 26/12/2018 của Bộ 
trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo
 - Thông tư 27/2020/TT- BGDĐT đánh giá học sinh tiểu học.
 - Dựa vào kiến thức bộ môn Thể dục lớp 4 trong chương trình Tiểu học.
 - Dựa vào kiến thức những vấn đề chung về đổi mới giáo dục Tiểu học.
 - Dựa vào những kiến thức của chu kì bồi dưỡng giáo dục phổ thông của cấp Tiểu 
học.
 1. Tầm quan trọng của nội dung đội hình đội ngũ lớp 4.
 Tập luyện thể dục thể thao thường xuyên là biện pháp hữu hiệu, đơn giản nhất 
giúp chúng ta củng cố, giữ gìn và tăng cường sức khỏe. Môn học Thể dục làm được 
điều này. Nó giúp các em giảm bớt sự căng thẳng, mệt mỏi trong học tập, lao động 
và các sinh hoạt khác; giúp các em hiểu và tập theo đúng phương pháp, đúng kĩ thuật 
động tác góp phần vào việc nâng cao sức khỏe. Bởi vì có sức khỏe, khi tinh thần 
sảng khoái thì học sinh mới có hứng thú học các môn học khác và mang lại kết quả 
học tập cao. Mặt khác trong giờ học Thể dục giúp các em thiết lập mối quan hệ bạn 
Người thực hiện: Đỗ Thị Bình Trường Tiểu học Đại Hóa SK: “Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ”
bè, đoàn kết, tính kỷ luật hình thành thói quen, kỹ năng ứng xử, giao tiếp, những 
hành vi đúng đắn, tính kiên nhẫn và sự năng động trong tập luyện, từ đó hình thành 
nhân cách cho học sinh.
 Đội hình đội ngũ rèn cho các em học sinh có tư thế, tác phong chuẩn, ngay ngắn, 
chính xác, rèn tính kỷ luật, đoàn kết, tự giác và tăng cường sức khỏe. Giúp học sinh 
biết vận dụng những kỹ thuật đã học và thực tế sinh hoạt hàng ngày.
 2. Một số đặc điểm của nội dung đội hình đội ngũ lớp 4.
 - Biết các khẩu lệnh và và hô được các khẩu lệnh to, rõ ràng, chính xác.
 - Cách chào, báo cáo khi bắt đầu và kết thúc giờ học; cách xin phép ra vào lớp
 - Cách tập hợp hàng dọc và hàng ngang, dóng hàng, điểm số; đứng nghiêm, đứng 
nghỉ; dàn hàng, dồn hàng.
 - Xác định được đúng hướng quay và thực hiện quay phải, quay trái, quay sau 
đúng. 
 - Đi đều thẳng hướng, vòng phải, vòng trái; đổi chân khi đi đều sai nhịp.
 - Vận dụng những kiến thức, kĩ năng đã học vào các hoạt động trong và ngoài nhà 
trường.
 3. Phương pháp dạy học nội dung đội hình đội ngũ lớp 4.
 - Phương pháp giảng giải và làm mẫu và phân tích động tác
 - Phương pháp giảng dạy hoàn chỉnh và phân đoạn.
 - Phương pháp tập luyện và các hình thức tập luyện.
 - Phương pháp quan sát tranh và thực hiện theo.
 - Phương pháp sửa chữa động tác sai.
 CHƯƠNG II: CƠ SỞ THỰC TIỄN
 1. Thực trạng về nội dung
 Đầu năm học 2021 - 2022 tôi tiến hành khảo sát nội dung đội hình đội ngũ của 
học sinh khối 4 trường Tiểu học Đại Hóa.
 BẢNG SÁO SÁT ĐẦU NĂM HỌC VỀ NỘI DUNG ĐHĐN
 Hoàn thành tốt Hoàn thành Chưa hoàn thành
 Tổng số
 SL % SL % SL %
 93 22 23,6 69 74,2 2 2,2%
Người thực hiện: Đỗ Thị Bình Trường Tiểu học Đại Hóa SK: “Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ”
 Qua khảo sát tôi thấy một số em chưa nhớ khẩu lệnh tập hợp cũng như tay chỉ 
định đội hình của chỉ huy, khi có khẩu lệnh xếp hàng còn nhốn nháo, xô đẩy, đùa 
nghịch, tác phong chậm. Khi thực hiện các động tác kỹ thuật còn sai sót, không xác 
định được phương hướng, cự ly, khoảng cách. Chưa biết hô khẩu lệnh, chưa xác 
định được động tác sai. Khi tổ chức hoạt động chung của toàn trường trên sân thì tác 
phong chậm, mất trật tự và mất rất nhiều thời gian để chỉnh đốn đội hình.
 1.1. Ưu điểm: 
 - Được sự quan tâm chỉ đạo sát sao, tạo điều kiện của Ban giám hiệu nhà trường 
về thời gian cũng như cơ sở vật chất. 
 - Tổ chuyên môn thường xuyên thăm lớp dự giờ, sinh hoạt chuyên môn. Qua đó 
giáo viên được trao đổi và rút kinh nghiệm ngày càng nâng cao chất lượng giáo dục 
trong nhà trường.
 - Đội ngũ giáo viên luôn nhiệt tình trong công tác giảng dạy, luôn nỗ lực, trau dồi, 
học hỏi đồng nghiệp, nghiên cứu tài liệu và tích cực vận dụng các phương pháp dạy 
học tích cực trong giảng dạy và trong đời sống thực tiễn hàng ngày.
 1.2. Tồn tại, hạn chế và nguyên nhân.
 - Cơ sở vật chất, thiết bị tập luyện còn thiếu, chưa có phòng bộ môn dẫn đến tình 
trạng sử dụng thiết bị còn hạn chế, kém hiệu quả, khi thời tiết gặp bất lợi không có 
phòng để học tập.
 - Một số em học sinh khi luyện tập đội hình đội ngũ thiếu nhiệt tình, tinh thần 
luyện tập của các em không cao, không khí buổi tập không được hào hứng và sôi 
nổi, không lôi cuốn các em vào bài tập một cách chủ động.
 - Do tư duy, nhận thức một số các bậc phụ huynh chưa thực sự coi trọng và quan 
tâm đến việc tham gia tập luyện TDTT để nâng cao sức khỏe và phát triển thể lực.Vì 
thế việc trang bị cho các em trang phục tập luyện như: giầy, quần áo vẫn chưa được 
đồng đều và đầy đủ. 
 - Giáo viên bộ môn chưa tham mưu với Liên Đội để tổ chức các cuộc thi như Nghi 
thức đội, rèn luyện đội viên.. tạo sân chơi, học tập cho các em.
Người thực hiện: Đỗ Thị Bình Trường Tiểu học Đại Hóa SK: “Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ”
 2. Nội dung, yêu cầu của đội hình đội ngũ lớp 4.
 */ Nội dung: 
 - Tập hợp hàng dọc, hàng ngang, dóng hàng; điểm số, đứng nghiêm, đứng nghỉ.
 - Quay phải, quay trái, quay sau, dàn hàng, dồn hàng
 - Đi đều thẳng hướng - đứng lại. Đi đều vòng phải, vòng trái, đứng lại. 
 - Đổi chân khi đi đều sai nhịp.
 */ Yêu cầu: Học sinh biết các khẩu lệnh và thực hiện đúng động tác, đều, đẹp, 
đúng khẩu lệnh. Biết vận dụng những kĩ năng đã học vào giờ Thể dục và các hoạt 
động ngoại khóa trong và ngoài nhà trường.
 Để các em có thể tập luyện nâng cao sức khỏe để tham gia học tốt các môn học 
và các hoạt động tập thể ở trường Tiểu học Đại Hóa. Qua thực tế giảng dạy tôi đã 
rút ra được một số giải pháp phát huy tính tích cực của học sinh khi học đội hình đội 
ngũ ở lớp 4 như sau:
 3. Giải pháp thực hiện.
 3.1. Giải pháp: Đề xuất nhằm nâng cao hiệu quả của môn giáo dục thể chất.
 * Đối với cơ sở vật chất:
 - Để thực hiện và đảm bảo tốt giáo dục thể chất cho học sinh thì nhà trường cần 
phải tu sửa và mở rộng sân bãi, có nhà tập đa năng phục vụ giờ học thể dục
 - Hàng năm phải mua sắm bổ sung thêm một số trang thiết bị, dụng cụ phục vụ 
cho bộ môn Thể dục. Các trang thiết bị phải đảm bảo phù hợp và an toàn.
 * Đối với giáo viên Thể dục:
 - Phải thường xuyên học tập, tự bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp 
vụ, luôn tìm tòi các phương pháp dạy học phù hợp với điều kiện thực tiễn của địa 
phương, phù hợp với tâm sinh lí của học sinh tiểu học, không áp đặt, máy móc. 
Chuẩn bị bài chu đáo, đổi mới, sử dụng linh hoạt các phương pháp giảng dạy, phát 
huy tính tự giác tích cực của học sinh.
 - Thường xuyên đôn đốc, nhắc nhở thái độ, ý thức học tập của học sinh 
Người thực hiện: Đỗ Thị Bình Trường Tiểu học Đại Hóa SK: “Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ”
 - Rèn các bài tập đội hình đội ngũ. Giáo viên dùng khẩu lệnh và tay chỉ định đội 
hình phải chuẩn. Cho học sinh làm quen với các đội hình khác nhau, kết hợp với 
các trò chơi vận động. Thông qua các hoạt động vui chơi mà tạo nên các hình thức 
giáo dục tri thức khác, đạo đức, thẩm mĩ và hoàn thiện sự phát triển cơ thể của các 
em. Mặt khác hoạt động vui chơi còn giúp các em giải tỏa sự “căng thẳng”, hồi 
phục sức khỏe, góp phần duy trì tính tích cực - tự giác, lòng hăng say học tập, lao 
động, tạo tâm hồn tươi trẻ cho các em.
 3.2. Giải pháp: Rèn về ý thức, tác phong, trang phục:
 * Ý thức học tập: Ngay từ đầu năm học tôi đã cho các em học nội quy giờ thể 
dục, cụ thể từng phần đối với từng khối lớp để học sinh nắm được những yêu cầu 
riêng của bộ môn, theo phân môn
 - Phổ biến nội dung, yêu cầu của giáo viên đối với học sinh trong 1 - 2 tiết để 
học sinh nắm được và thực hiện theo yêu cầu của giờ thể dục
 - Những em học sinh nghỉ phải báo cáo trực tiếp với giáo viên và được sự đồng 
ý của giáo viên mới được nghỉ. Khi nghỉ ngồi thăm quan lớp tập không được bỏ đi 
chơi hoặc ngồi trong lớp. 
 * Tác phong: Tạo thói quen chủ động nhanh nhẹn xếp hàng xuống sân tập khi 
đến giờ thể dục, thể dục giữa giờ hay các cuộc ngoại khóa. Khi chỉ huy đã phát 
lệnh tập hợp thì tập hợp nhanh trật tự, nề nếp, không được chen lấn xô đẩy, xếp 
hàng nhanh, điều chỉnh cự ly hợp lý đúng yêu cầu của chỉ huy.
 * Trang phục: Giáo viên thường xuyên nhắc nhở các em mặc đồng phục khuyến 
khích mặc quần áo thể thao trong giờ thể dục và đi giầy ba ta, giầy thể thao. Quần 
áo gọn gàng, mùa đông mặc áo ấm phải kéo khóa. 
 Tất cả những việc đó đề ra ở trên giáo viên phải ghi chép thật chính xác rõ ràng 
thường xuyên để theo dõi sự tiến bộ và động viên kịp thời các em, còn những trường 
hợp cá biệt chậm tiến bộ thì cần phải có biện pháp nghiêm khắc hơn. 
 3.3. Giải pháp: Rèn các động tác tại chỗ của đội hình đội ngũ:
 3.3.1. Nội dung giải pháp:
Người thực hiện: Đỗ Thị Bình Trường Tiểu học Đại Hóa SK: “Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ”
 - Giúp cho học sinh luyện tập để nghi nhớ và thực hiện được kỹ năng tập hợp, 
dóng dàng, điểm số, báo cáo, thực hiện được các động tác đứng nghiêm, đứng nghỉ, 
dàn hàng dồn hàng, quay phải, quay trái và quay sau.
 3.3.2. Cách thức, quá trình áp dụng giải pháp
 - Tập luyện, thực hành vào các tiết học giáo dục thể chất và các hoạt động ngoại 
khóa ngoài trời.
 - GV cho học sinh quan sát tranh, làm mẫu, phân tích ngắn gọn, dễ hiểu, chính 
xác.
 - Xác định được vị trí tập hợp. Nhớ và hô đúng các khẩu lệnh, tay chỉ định đội 
hình, quy định về cự ly, khoảng cách.
 - Tiến hành tập luyện đồng loạt sau chia nhóm tập luyện. Theo tổ, theo nhóm đôi, 
nhóm ba. (HS chủ động rèn kỹ năng tập hợp, hô khẩu lệnh).
 - Giúp học sinh xác định những động tác sai thường mắc và cách sửa. (Các bạn 
trong nhóm chủ động giúp đỡ bạn mình sửa động tác sai).
 - Giáo viên sử dụng kỹ thuật dạy học như vấn đáp, đặt câu hỏi, phiếu học tập để 
tạo cơ hội cho học sinh chia sẻ, khám khá, nâng cao vốn hiểu biết về đội hình đội 
ngũ. 
 - Giáo viên dùng phương pháp tập luyện lặp lại - quay vòng nhắc khắc sâu kiến 
thức.
 - Kết hợp tổ chức trò chơi, thi đua báo cáo sản phẩm nhóm để tạo hưng phấn, sự 
tự tin, tinh thần đoàn kết, chủ động sáng tạo học sinh.
 - Hướng dẫn học sinh biết vận dụng kiến thức và động tác vào thực tế sinh hoạt 
hàng ngày.
 3.3.3. Kết quả áp dụng giải pháp:
 Học sinh đã nắm vững khẩu lệnh và thực hiện được các động tác ĐHĐN như: Tập 
hợp hàng dọc, hàng ngang, dàn hàng, dồn hàng nhanh, trật tự. Động tác điểm số, 
đứng nghiêm, đứng nghỉ đều, dứt khoát theo đúng khẩu lệnh. Nhận biết được hướng 
quay, động tác quay đúng kỹ thuật, đều, đẹp và đúng với khẩu lệnh. 
Người thực hiện: Đỗ Thị Bình Trường Tiểu học Đại Hóa SK: “Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ”
 Tập hợp đội hình hàng dọc, hàng ngang
 Tư thế đứng nghiêm, đứng nghỉ, dàn hàng, dồn hàng
Người thực hiện: Đỗ Thị Bình Trường Tiểu học Đại Hóa SK: “Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ”
 Khi tổ chức các hoạt động tập thể như thể dục giữa giờ thì các em xếp hàng 
nhanh, trật tự, không xô đẩy, biết dóng hàng và điều chỉnh cự ly hợp lý. 
 Các em đã manh dạn, tự tin khi thực hiện chỉ huy lớp, nhóm và thực hiện kỹ 
thuật động tác. Nhận biết động tác sai, biết cách sửa và giúp đỡ bạn sửa động tác 
sai.
 Hoạt động tập thể
Người thực hiện: Đỗ Thị Bình Trường Tiểu học Đại Hóa SK: “Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ”
 3.4. Giải pháp: Rèn các động tác di chuyển của đội hình đội ngũ.
 3.4.1. Nội dung biện pháp:
 - Giúp học sinh biết hô các khẩu lệnh, biết thực hiện kỹ thuật đi đều - đứng lại, 
đi đều thẳng hướng, đi đều vòng trái, vòng phải, đổi chân khi sai nhịp. Biết điều 
chỉnh cự li, thực hiện động tác đều khi di chuyển đội hình. 
 3.4.2. Cách thức, quá trình áp dụng biện pháp
 - Tập luyện, thực hành vào các tiết học giáo dục thể chất và các hoạt động ngoại 
khóa ngoài trời.
 - Giáo viên cho học sinh quan sát tranh, làm mẫu, phân tích ngắn gọn, dễ hiểu, 
chính xác. 
 - Nhớ và hô đúng các khẩu lệnh khi thực hiện động tác. 
 - Tiến hành tập luyện đồng loạt sau đó chia nhóm tập luyện.
 - Giúp học sinh xác định những động tác sai thường mắc và cách sửa. 
 - GV sử dụng kỹ thuật dạy học như vấn đáp, đặt câu hỏi, phiếu học tập để tạo cơ 
hội cho học sinh chia sẻ, khám khá, nâng cao vốn hiểu biết về đội hình đội ngũ. 
 - Kết hợp tổ chức trò chơi, thi đua báo cáo sản phẩm nhóm để tạo hưng phấn, sự 
tự tin, tinh thần đoàn kết, chủ động sáng tạo học sinh.
 - Hướng dẫn học sinh biết vận dụng kiến thức và động tác vào thực tế sinh hoạt 
hàng ngày. Với các hình thức thay đổi trên sẽ làm cho học sinh không thấy chán nản. 
Trong quá trình dạy học nếu các em có dấu hiệu mệt mỏi giáo viên cần thay đổi nội 
dung để tạo lại sự hứng thú, lấy lại tâm lí trạng thái vui tươi, có thể cho chơi một số 
trò chơi nhỏ hay kể một câu chuyện ngắn gọn về tinh thần tập luyện thể thao, lời kêu 
gọi tập thể dục của Bác Hồ...
 - Trong suốt tiết học, giáo viên cũng nên dùng phương pháp thi đua khen thưởng 
để động viên các em mỗi một nội dung cho các tổ thi đua với nhau giáo viên nhận 
xét khen thưởng sẽ tạo nên sự tranh đua, gắng sức tập luyện. Nói một cách cầu kì, ở 
tâm lí học sinh chỉ cần động viên khen gợi một điều gì đó là các em sẽ thích thú 
ngay. 
Người thực hiện: Đỗ Thị Bình Trường Tiểu học Đại Hóa SK: “Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ”
 Nói chung chương trình dạy Thể dục trong trường Tiểu học rất đa dạng, phong 
phú đặc biệt là kỹ năng đội hình đội ngũ, chúng ta nghiên cứu trong mỗi tiết dạy tạo 
mọi điều kiện, sử dụng phương pháp phù hợp với lứa tuổi các em, đảm bảo tính vừa 
sức, hấp dẫn, tạo nên sự hưng phấn, kích thích các em say mê trong luyện tập, nâng 
cao sức khỏe, đảm bảo việc học tập.
 3.4.3. Kết quả áp dụng biện pháp:
 Học sinh biết các khẩu lệnh và hô đúng khẩu lệnh, đúng động lệnh và dự lệnh. 
Học sinh biết đi đều - đứng lại, đi đều thẳng hướng. Nhận biết đúng hướng vòng và 
thực hiện động tác vòng trái phải đều biết bẻ góc vuông và bước theo đúng khẩu 
lệnh. Biết thực hiện cách bước đệm để đổi chân khi đi đều sai nhịp
 Các em đã tự tin khi thực hiện chỉ huy lớp, nhóm, thực hiện kỹ thuật động tác. 
Nhận biết động tác sai, biết cách sửa và giúp đỡ bạn trong tập luyện.
 Khi tổ chức các hoạt động tập thể các em biết quan sát hàng, khối di chuyển để 
đội hình thực hiện động tác đều, đẹp.
Người thực hiện: Đỗ Thị Bình Trường Tiểu học Đại Hóa SK: “Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ”
 PHẦN C. MINH CHỨNG VỀ HIỆU QUẢ CỦA GIẢI PHÁP
 Áp dụng các phương pháp trên vào giảng dạy Thể dục ở trường tiểu học Đại Hóa, 
đặc biệt là học sinh khối lớp 4, tôi thấy rất thuận tiện trong công việc soạn giảng 
cũng như về thực tế nội dung tiết học đa số các em phát huy được có tiến bộ nhiều 
trong môn học, cụ thể là tất cả học sinh khối lớp 4 rất ham thích luyện tập, thường 
mong đợi đến tiết học Thể dục. 
 Khi tổ chức các hoạt động ngoại khóa toàn trường các em đã nhanh nhẹn, chủ 
động xuống sân xếp hàng, điều chỉnh cự ly với thái độ nghiêm túc, tích cực.
 Khi đi học các tiết học ở phòng bộ môn các em cũng theo sự phân công của bạn 
chỉ huy đi theo hàng, trật tự, không xô đẩy hay mất trật tự.
 Tập luyện đội hình đội ngũ giúp cho các em có một nếp sống có kỷ luật, đoàn 
kết, tự giác, biết yêu thương, tôn trọng giúp đỡ bạn bè và biết k ính trọng lễ phép 
với các thầy cô giáo trong nhà trường cũng như ngoài xã hội.
 Qua việc giảng dạy và theo dõi kết quả của học sinh trong mỗi tiết dạy, tôi thấy: 
Học sinh sẵn sàng vui vẻ đón nhận tiết học thể dục. Đây là một hình thức tích cực 
giúp học sinh phát huy tính tích cực tự giác học tập. Rèn cho các em mạnh dạn, tự 
tin, ý thức tổ chức kỷ luật. Cuối học kỳ 1 qua khảo sát, đánh giá chất lượng học tập 
phần đội hình đội ngũ tôi đã thu được được kết quả như sau:
 BẢNG CHẤT LƯỢNG HỌC CỦA HỌC SINH CUỐI HỌC KÌ I
 Tổng số Hoàn thành tốt Hoàn thành Chưa hoàn thành
 học sinh Tổng số % Tổng số % Tổng số %
 93 75 80,6 12 19,4 0 0
 Sau khi thực nghiệm ở khối lớp 4, tôi cũng mạnh dạn trình bày sáng kiến trước tổ 
chuyên môn, các đồng nghiệp đã dự giờ, đánh giá và có những phản hồi rất tích cực. 
 Hầu hết học sinh có năng lực, hứng thú và yêu thích học tập môn Thể dục. Các 
em đã hình thành những kĩ năng, kĩ xảo vận động và biết vận dụng kỹ thậy đã học 
vào trong thực tế cuộc sống hàng ngày.
 Trong mỗi tiết học, các em phát huy tính tự giác, tích cực và năng lực sáng tạo, 
ham học, tự tin và hứng thú trong tập luyện. Chất lượng tăng lên rõ rệt qua từng giai 
đoạn, giờ học diễn ra một cách có hiệu quả, sinh động hơn, hấp dẫn hơn. Kĩ năng 
Người thực hiện: Đỗ Thị Bình Trường Tiểu học Đại Hóa SK: “Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ”
thực hiện động tác của các em thành thạo, nhuần nhuyễn hơn, từ đó giúp học sinh 
học tốt có sức khoẻ tốt, cân đối, tạo sự hăng say rèn luyện thể dục thể.
 */ Bài học kinh nghiệm.
 Đội hình đội ngũ là nội dung cơ bản nhằm giáo dục tính kỷ luật, tinh thần tập thể, 
rèn luyện nề nếp, thói quen chấp hành những quy định của lớp học, rèn luyện tư thế, 
tác phong nhanh nhẹn của mỗi học sinh. Vì vậy khi dạy nội dung này, yêu cầu học 
sinh nắm được những kiến thức cơ bản để áp dụng vào trong tập luyên. Trong quá 
trình giảng dạy nên sử dụng kết hợp nhiều phương pháp và hình thức tổ chức khác 
nhau. Giáo viên phải kịp thời phát hiện những sai lầm thường mắc của học sinh rồi 
đề ra phương hướng giải quyết và áp dụng các phương pháp, biện pháp sửa chữa, 
uốn nắn kịp thời cho học sinh và cần cho học sinh áp dụng vào một số hoạt động 
như đi, đứng, chạy, nhảy, xếp hàng ra vào lớp, các buổi chào cờ và các hoạt động 
ngoại khóa mà cần đến các đội hình, các động tác của đội hình đội ngũ.
 Khi giảng dạy động tác đội hình đội ngũ yêu cầu học sinh nắm được các khẩu 
lệnh và thực hiện tương đối chính xác. Trong mỗi tiết dạy giáo viên cần sử dụng 
phương pháp và hình thức tổ chức phù hợp với từng nội dung bài tập.
 - Khẩu lệnh của giáo viên cần to, rõ ràng và dứt khoát.
 - Kết hợp với tổ chức chơi các trò chơi, thi đua trong các tổ để tạo hứng thú tránh 
nhàm chán trong quá trình tập luyện.
 - Trong quá trình học sinh tập luyện theo nhóm những bạn thực hiện đúng giúp 
đỡ các bạn thực hiện chưa đúng. Giáo viên cần bao quát chung hoạt động của các 
nhóm và có kế hoạch giúp đỡ từng nhóm theo đặc thù riêng của từng nhóm, đối với 
những nhóm cán sự còn yếu về khả năng tổ chức thì giáo viên cần phải quan tâm 
nhiều hơn, dưới sự điều khiển chung của nhóm trưởng, còn các thành viên trong 
nhóm lần lượt lên thay nhau điều khiển, sửa động tác sai cho bạn mình, rồi yêu cầu 
các nhóm báo cáo kết quả tập luyện dưới dạng hình thức thi đua, trình diễn với 
nhau. 
 - Giáo viên cũng phải thường xuyên theo dõi kiểm tra đánh giá sự tiến bộ của học 
sinh trong quá trình tập luyện, cũng như mức độ và khả năng của từng học sinh. Đối 
với các em học sinh yếu và học sinh khuyết tật khi giảng dạy giáo viên phải chú ý 
giao bài tập và khối lượng vận động sao cho phù hợp với sức khoẻ của các em. Đặc 
Người thực hiện: Đỗ Thị Bình Trường Tiểu học Đại Hóa SK: “Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ”
biệt trong quá trình tổ chức hoạt động nhóm giáo viên cần giám sát chặt chẽ mọi 
hoạt động của học sinh, khi học sinh có thắc mắc cần tháo gỡ giáo viên phải giúp 
các em giải quyết ngay, từ đó giáo viên động viên khuyến khích học sinh học tập 
tích cực hơn, nhằm nâng cao hiệu quả tiết học.
 - Tư vấn và phối hợp với Đội TNTP tổ chức thi nghi thức đội, chương trình rèn 
luyện đội viên để các em rèn luyện, thể hiện khả năng của bản thân. Sự đoàn kết của 
tập thể lớp. Nâng cao chất lượng dạy và học.
 PHẦN D. PHẦN KẾT LUẬN
 1. Kết luận
 Việc học môn Thể dục trong trường Tiểu học là động lực quan trọng để góp phần 
hoàn thiện về mặt thể chất. Ngoài ra còn có tác dụng tích cực thúc đẩy các mặt giáo 
dục khác phát triển.Vì vậy mỗi giáo viên chúng ta phải trau dồi kiến thức, tự hoàn 
thiện mình, luôn trăn trở tìm ra các phương pháp soạn giảng, tập luyện phù hợp, khắc 
phục những khó khăn để đưa chất lượng giáo dục thể chất ngày càng phát triển. Đào 
tạo cho xã hội thế hệ tương lai là những con người toàn diện có sức khỏe dồi dào, 
có thể lực cường tráng, dũng khí kiên cường vì các em là mầm non tương lai của 
đất nước, là những người kế tục sự nghiệp cách mạng của Đảng, tương lai đất nước 
thuộc về các em, do đó các em cần có sức khỏe tốt, có lí tưởng cao đẹp để gánh vác 
nhiệm vụ nặng nề ấy. Thực tế đòi hỏi phải có sự thống nhất giữa gia đình, nhà trường 
và xã hội trong việc chăm lo sức khỏe thể chất, tạo điều kiện để các em có thể nhận 
thức đúng được tầm quan trọng của giáo dục thể chất, phát huy tối đa tiềm năng của 
mình, hình thành nên những phẩm chất đạo đức, nhân cách.
 2. Đề xuất, kiến nghị
 2.1. Đối với cấp trường
 - Cần phải đầu tư hơn nữa về cơ sở vật chất, nhà đa năng để phục vụ việc bồi 
dưỡng huấn luyện, học tập cuat học sinh. Quan tâm và động viên kịp thời tới giáo 
viên và học sinh trong mọi phong trào.
 - Thường xuyên tổ chức các tiết dạy thao giảng, chuyên đề, sinh hoạt chuyên môn 
trường và sinh hoạt theo cụm để giáo viên cùng đồng chí, đồng nghiệp trao đổi, học 
hỏi kinh nghiệm thông qua chuyên môn.
Người thực hiện: Đỗ Thị Bình Trường Tiểu học Đại Hóa SK: “Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ”
 - Xây dựng những giáo án mẫu, những tiết dạy mẫu để đồng chí, đồng nghiệp trao 
đổi, đóng góp ý kiến. 
 - Tổ chức các sân chơi về thể dục thể thao, chương rình rèn luyện đội viên, các 
cuộc thi nghi thức đội để tạo cân chơi cho các em học sinh được thể hiện cũng như 
pháy huy tính tích cực năng động của mình trong các hoạt động.
 2.2. Đối với giáo viên
 - Trước khi lên lớp phải chuẩn bị kỹ bài giảng, tìm ra phương pháp dạy phù hợp 
với bài học và đối tượng học sinh tạo không khí học tập vui vẻ, thoải mái.
 - Không ngừng nâng cao trình độ cho bản thân bằng cách tự học hỏi qua đồng 
nghiệp, đọc tài liệu tham khảo hay các phương tiện thông tin đại chúng.
 Sáng kiến “Phát huy tính tích cực của học sinh lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa 
khi học đội hình đội ngũ”. Tôi xin cam kết không sao chép hoặc vi phạm bản quyền 
các biện pháp đã triển khai thực hiện và minh chứng về kết quả, sự tiến bộ của học 
sinh khối 4 trường Tiểu học Đại Hóa là trung thực. Bản thân tôi nhận thấy mình cần 
nghiên cứu sâu hơn các tài liệu về bộ môn, học hỏi trao đổi kinh nghiệm từ các bạn 
đồng nghiệp, dự giờ đánh giá, thao giảng, hội giảng, mở chuyên đề nhằm nâng 
cao hiệu quả của việc dạy và học môn thể dục được tốt hơn. Sáng kiến của tôi không 
thể tránh khỏi hạn chế thiếu sót, mong Hội đồng khoa học các cấp, các bạn đồng 
nghiệp đóng góp ý kiến, bổ sung để tôi hoàn thiện sáng kiến hay và hoàn chỉnh hơn, 
sát thực hơn với thực tiễn địa phương và từng đối tượng học sinh, có giá trị sử dụng 
thiết thực trong quá trình đổi mới phương pháp dạy học. Để góp phần xây dựng con 
người phát triển một cách toàn diện. 
 Đại Hóa, ngày 22 tháng 05 năm 2022
 GIÁO VIÊN
 Đỗ Thị Bình
 XÁC NHẬN CỦA NHÀ TRƯỜNG
Người thực hiện: Đỗ Thị Bình Trường Tiểu học Đại Hóa SK: “Phát huy tính tích cực của học sinh khối lớp 4 trường Tiểu học Đại Hóa khi học đội hình đội ngũ”
Người thực hiện: Đỗ Thị Bình Trường Tiểu học Đại Hóa