Giáo án Stem Lớp 3 - Bài: Sơ đồ các thế hệ trong gia đình

 Giáo dục STEM 3 – Hành trình sáng tạo 
 KẾ HOẠCH BÀI DẠY LỚP 3 
 BÀI HỌC STEM 
 SƠ ĐỒ CÁC THẾ HỆ TRONG GIA ĐÌNH 
 THÔNG TIN VỀ BÀI HỌC STEM 
 Lớp 3 Thời lượng: 3 tiết 
 Thời điểm tổ chức:Khi dạy chủ đề: Tổ chức lưu trữ, tìm kiếm và trao đổi thông tin, nội 
 dung về sắp xếp để dễ tìm và sơ đồ hình cây. 
 Sách KNTT Sách CTST Sách Cánh diều 
 Thay thế Thay thế Thay thế 
 Bài 7: Sắp xếp dễ tìm Bài 7: Sắp xếp dễ tìm Bài 1: Sự cần thiết phải sắp 
 Bài 8. Sơ đồ hình cây, tổ xếp 
 chức thông tin trong máy 
 Bài 2. Sơ đồ hình cây (Chủ 
 tính 
 đề C1. Sắp xếp dễ tìm) 
 NỘI DUNG TÍCH HỢP 
 Môn học Yêu cầu cần đạt 
 – Sắp xếp được đồ vật hay dữ liệu hợp lí theo một số yêu cầu 
 Môn học cụ thể. 
 Tin học 
 chủ đạo – Biết được có thể biểu diễn một sắp xếp, phân loại cụ thể 
 bằng sơ đồ hình cây. 
 – Hiểu được một số thao tác, công đoạn cơ bản để làm nên 
 sản phẩm. 
 Mĩ thuật 
 – Thể hiện được chi tiết hoặc hình ảnh trọng tâm ở sản phẩm. 
 – Trưng bày, giới thiệu được sản phẩm, chia sẻ mục đích sử 
 dụng. 
 Môn học 
 tích hợp – Nêu được mối quan hệ họ hàng nội, ngoại. 
 Tự nhiên và 
 – Vẽ, viết hoặc cắt dán ảnh vào sơ đồ gia đình và họ hàng 
 Xã hội 
 nội, ngoại theo mẫu. 
 Toán 
 – Thực hiện được việc vẽ đường tròn, vẽ trang trí. 
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT Giáo dục STEM 3 – Hành trình sáng tạo 
 (1) Giải thích được nếu sắp xếp những gì ta có một cách hợp lí thì khi cần sẽ tìm 
được nhanh hơn. 
 (2) Sắp xếp được đồ vật hay dữ liệu hợp lí theo một số yêu cầu cụ thể. 
 (3) Nêu được cách tìm đúng và nhanh đối tượng cần tìm dựa trên sự sắp xếp. 
 (4) Biết được có thể biểu diễn một sắp xếp, phân loại cụ thể bằng sơ đồ hình cây. 
 (5) Vẽ được sơ đồ cây thể hiện các thế hệ trong gia đình. 
 (6) Sử dụng được sơ đồ thế hệ trong gia đình để giới thiệu về mối quan hệ giữa các 
thành viên trong gia đình. 
 (7) Hợp tác được với các thành viên trong nhóm khi thực hiện các nhiệm vụ học tập. 
 (8) Tích cực, chủ động nêu ý kiến cá nhân, lắng nghe, góp ý và đưa ra các kết luận 
hay điều chỉnh trong quá trình làm việc nhóm, đóng góp ý kiến cá nhân để hoàn thiện sản 
phẩm của nhóm mình và các nhóm khác. 
II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC 
1. Chuẩn bị của giáo viên 
– Các phiếu học tập và phiếu đánh giá. 
2. Chuẩn bị của học sinh 
– Mỗi nhóm (4 – 5 học sinh) tự chuẩn bị một số vât liệu và dụng cụ như sau: 
 TT Vật liệu/ dụng cụ Số lượng Hình ảnh minh hoạ 
 Giấy cứng khổ A5 
 1 5 – 6 tờ 
 nhiều màu 
 2 Bút màu 1 bộ 
 3 Kéo 1 cái 
 Giáo dục STEM 3 – Hành trình sáng tạo 
 TT Vật liệu/ dụng cụ Số lượng Hình ảnh minh hoạ 
 4 Bút chì 1 cái 
 5 Thước thẳng 1 cái 
 6 Hồ dán 1 cái 
 7 Băng dính hai mặt 1 cuộn 
 Bộ ảnh/tranh của các thành 
 8 1 bộ 
 viên trong gia đình 
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU 
Hoạt động 1: Mở đầu (Xác định vấn đề) 
a. Mục tiêu 
 HS tiếp nhận một số thông tin về câu chuyện STEM: Cuộc trò chuyện giữa An và 
Hà về mối quan hệ giữa hai bạn có cùng họ. Ngoài ra, HS còn tiếp nhận thử thách STEM 
là làm “Sơ đồ các thế hệ trong gia đình”. 
b. Tổ chức hoạt động 
– GV chiếu hình ảnh của hai bạn nhỏ đang nói chuyện và kể về cuộc hội thoại của hai bạn 
nhỏ trong “Câu chuyện STEM” SHS. 
– Sau khi kể câu chuyện, GV đặt câu hỏi cho HS: Các em đã từng được xem quyển sổ nào 
có sơ đồ các thế hệ trong dòng họ gia đình chưa? Vì sao người ta lại biểu diễn những mối 
quan hệ của các thành viên trong gia đình dưới dạng sơ đồ? Cần những thông tin gì để làm 
sơ đồ các thế hệ trong gia đình? Giáo dục STEM 3 – Hành trình sáng tạo 
– GV mời một số HS chia sẻ câu trả lời. 
– GV đặt ra thử thách STEM làm “Sơ đồ các thế hệ trong gia đình” và yêu cầu HS đọc to 
các tiêu chí cho sản phẩm ở mục “Thử thách STEM” trang 40 SHS. Giải thích, làm rõ các yêu 
cầu để HS hiểu. 
Hoạt động 2: Kiến thức STEM 
a. Mục tiêu 
 HS giải thích được nếu sắp xếp những gì ta có một cách hợp lí thì khi cần sẽ tìm 
được nhanh hơn, thực hiện sắp xếp được đồ vật hay dữ liệu hợp lí theo một số yêu cầu cụ 
thể. Biết được có thể biểu diễn một sắp xếp, phân loại cụ thể bằng sơ đồ hình cây. Đồng 
thời, HS phát triển năng lực giao tiếp và hợp tác trong quá trình thực hiện nhiệm vụ học 
tập. 
b. Tổ chức hoạt động 
Hoạt động 2.1. Sắp xếp hợp lí 
– HS quan sát các hình 2a và hình 2b trong SHS có các thẻ thành viên trong gia đình nhưng 
đang ở hai trạng thái khác nhau. Hình ảnh có thể được chiếu trên màn chiếu hoặc in ra khổ 
A3 dán trên bảng. 
– GV mời 2 HS lên bảng, GV đọc nhanh tên một thành viên và yêu cầu mỗi bạn chỉ ra thẻ 
tên tương ứng trên mỗi hình. GV có thể mời 2 đến 3 cặp HS lên thực hiện hoạt động này. 
– Sau hoạt động trên, GV đặt câu hỏi cho HS: Em tìm kiếm một thẻ thành viên ở hình 2a 
hay 2b dễ hơn? Vì sao? GV mời một số HS chia sẻ câu trả lời. 
– GV chốt kiến thức. 
Hoạt động 2.2. Sắp xếp theo yêu cầu 
– GV phát cho mỗi nhóm 3 – 5 HS một bộ thẻ cách xưng hô với những thành viên trong 
gia đình và hai hộp giấy có nhãn Họ nội và Họ ngoại. 
 Bộ thẻ: 
 Ông nội Ông ngoại Bà nội Bà ngoại 
 Chú Bác Cậu Dì 
 Anh họ Em họ Chị họ 
 Cô 
 (con trai của dì) (con gái của chú) (con gái của bác) 
 Gợi ý hộp giấy đơn giản như sau: 
 Giáo dục STEM 3 – Hành trình sáng tạo 
 Hình 1. Hộp giấy 
– HS thực hiện sắp xếp các thẻ thành viên trong gia đình vào hai hộp tương ứng. 
– Sau khi HS sắp xếp thẻ tên xong, GV mời HS thực hiện một số yêu cầu trong trang 41 
SHS. 
– Sau khi HS chia sẻ ý kiến, GV chốt kiến thức. 
Hoạt động 2.3. Sơ đồ cây 
– HS tham gia Trò chơi “Cây thông tin” theo nhóm. 
 + GV giới thiệu về Cây thông tin: Cây thông tin gồm nhiều cành. Mỗi cành là một 
 thành viên gồm các chiếc lá chứa thông tin của thành viên đó. 
 + GV phát cho mỗi nhóm HS một mô hình cây gồm thân cây và các cành (hình 3 
 trong SHS) (mô hình cây có thể là dạng 2D trên giấy A3 hoặc dạng 3D); mỗi HS có 
 1 thẻ hoặc giấy ghi chú để ghi tên và 3 chiếc lá để ghi thông tin. 
 + GV hướng dẫn HS tham gia trò chơi: HS viết tên mình và gắn vào 1 cành. Sau đó 
 viết thông tin về sở thích, năng khiếu và địa chỉ nhà trên 3 chiếc lá khác nhau. Sau 
 đó, HS dán chiếc lá thông tin vào cành có tên của mình. 
– Sau khi tham gia trò chơi, GV phát cho mỗi nhóm HS Phiếu học tập 1 là một sơ đồ hình 
cây trên giấy A3 (tương tự Hình 4 trong SHS). HS thảo luận nhóm và điền thông tin còn 
thiếu trong sơ đồ hình cây biểu diễn thông tin của các thành viên trong nhóm. 
–Đại diện mỗi nhóm trình bày về thông tin của các thành viên trong nhóm bằng sơ đồ hình 
cây. 
– GV chốt lại kiến thức. 
Hoạt động 3: Luyện tập và vận dụng (Tìm giải pháp, chế tạo và chia sẻ) 
a. Mục tiêu 
 HS vẽ được sơ đồ cây thể hiện các thế hệ trong gia đình và sử dụng được sơ đồ thế 
hệ trong gia đình để giới thiệu về mối quan hệ giữa các thành viên trong gia đình. Đồng 
thời, HS phát triển năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo, phẩm chất trách nhiệm trong 
quá trình thiết kế và chế tạo sản phẩm. 
b. Tổ chức hoạt động 
Hoạt động 3.1. Tìm hiểu về vật liệu và dụng cụ 
– Trước buổi học HS chuẩn bị một số vật liệu, dụng cụ trong bộ đồ dùng học tập STEM và 
bộ ảnh/tranh của các thành viên. Giáo dục STEM 3 – Hành trình sáng tạo 
– GV cho các nhóm tập hợp đồ dùng đã chuẩn bị, phát thêm đồ dùng như giấy bìa cứng 
A4 đủ màu, băng dính hai mặt, dây ruy băng. Yêu cầu các nhóm kiểm tra đủ đồ dùng theo 
danh mục trong SHS, gọi tên các vật liệu, dụng cụ đã tự chuẩn bị và mới được GV phát. 
Đồng thời, GV đặt câu hỏi “Có vật liệu, dụng cụ nào em chưa biết cách sử dụng không?” 
để có thể hướng dẫn hỗ trợ HS về cách sử dụng dụng cụ, vật liệu ít gặp, cần lưu ý khi sử 
dụng. 
Hoạt động 3.2. Sáng chế STEM 
 Hoạt động lên ý tưởng 
– GV nêu rõ yêu cầu: Sản phẩm HS thực hiện là sản phẩm cá nhân, tuy nhiên các nhóm sẽ 
thảo luận để học hỏi và thống nhất cách làm sản phẩm. 
– GV yêu cầu HS suy nghĩ và thảo luận nhóm để trả lời một số câu hỏi trong trang 43 SHS. 
– GV lưu ý HS một số điểm sau: 
 + Khi vẽ phác thảo HS có thể sử dụng compa để tạo khung ảnh hình tròn cho các 
thành viên và có thể bổ sung một số thông tin về mỗi thành viên như ngày sinh, sở thích. 
 + HS có thể sáng tạo cách gấp giấy cho mỗi hộp thông tin để thể hiện được nhiều 
thông tin hơn (tham khảo sản phẩm mẫu ở mục 2.2) 
 + Về cấu trúc trình bày các hộp thông tin: Hai hộp thông tin của các cặp vợ chồng 
trong gia đình cần ghép sát thành chung 1 hộp lớn, rồi từ giữa hộp thông tin lớn đó có 
đường nối đến các cấp bậc tiếp theo. 
 + HS có thể dán ảnh hoặc vẽ chân dung các thành viên trong gia đình. 
 Ví dụ về cấu trúc trình bày như sau: 
 Ví dụ 1. Sơ đồ họ nội Ví dụ 2. Sơ đồ họ ngoại 
– GV yêu cầu HS đọc lại phần thử thách STEM và dựa vào kiến thức vừa tìm hiểu cũng 
như các vật liệu, dụng cụ được cung cấp để vẽ phác thảo Sơ đồ các thế hệ trong gia đình 
vào Phiếu học tập 2. GV cần quan sát hoạt động của HS và nhắc nhở, gợi ý thêm. 
 Giáo dục STEM 3 – Hành trình sáng tạo 
 Hoạt động lựa chọn vật liệu, dụng cụ và thiết kế chi tiết 
– GV yêu cầu HS thảo luận nhóm để lựa chọn vật liệu, dụng cụ phù hợp để làm sản phẩm và 
điền thông tin vào cột (1) đến cột (5) và điền các thông tin vào bảng trong Phiếu học tập 2. 
– GV cần hướng dẫn HS sử dụng vật liệu đúng, tiết kiệm. Đối với một số dụng cụ sắc nhọn, 
yêu cầu HS cần đảm bảo an toàn. 
 Hoạt động chế tạo sản phẩm 
–HS suy nghĩ về cách sử dụng dụng cụ để làm sản phẩm và điền thông tin vào cột (6) “Cách 
làm” trong Phiếu học tập 2. 
– GV thông báo thời gian cho việc chế tạo sản phẩm. Trong quá trình các nhóm hoạt động, 
GV quan sát, nhắc nhở, gợi ý thêm. Nhắc HS các chú ý an toàn khi dùng kéo và cần căn 
cứ bản phác thảo và các yêu cầu đề ra để làm sản phẩm. 
 Hoạt động thử nghiệm và hoàn thiện sản phẩm 
– Sau khi làm sản phẩm, GV hướng dẫn HS sử dụng bảng đánh giá sản phẩm trong Phiếu 
đánh giá 1 để đối chiếu mức độ đạt được của sản phẩm so với các tiêu chí đề ra. 
– HS tự đối chiếu sản phẩm của mình đạt hoặc chưa đạt yêu cầu nào và tiến hành điều 
chỉnh, sửa chữa (nếu có). 
 Hoạt động báo cáo và trình diễn 
–HS làm việc cặp đôi: Sử dụng sơ đồ các thế hệ trong gia đình vừa hoàn thành để giới thiệu 
về các thành viên thuộc họ nội hoặc họ ngoại cũng như cách em xưng hô với các thành 
viên đó trong gia đình em. 
– GV mời một số HS sử dụng sơ đồ và trình bày trước lớp. 
 Hoạt động cải tiến, sáng tạo 
– GV gợi ý mở rộng nhiệm vụ trong bài học, yêu cầu HS về nhà có thể sử dụng phần mềm 
trình chiếu trên máy vi tính để vẽ và trang trí sơ đồ cây gia đình. 
Hoạt động 3.3. STEM và cuộc sống 
– GV giới thiệu về gia phả và việc ghi chép gia phả, một nét văn hóa truyền thống của dân 
tộc mục “STEM và cuộc sống” trang 44 SHS. Nếu GV có quyển gia phả của gia đình có thể 
chia sẻ cho HS được quan sát trực tiếp hoặc chiếu các hình ảnh về các bản gia phả và sơ 
đồ gia tộc. 
– GV có thể gợi ý cho HS về tìm hiểu gia phả của gia đình mình. Giáo dục STEM 3 – Hành trình sáng tạo 
IV. ĐIỀU CHỈNH BÀI DẠY (NẾU CÓ) 
 .............................................................................................................................................. 
 .............................................................................................................................................. 
 .............................................................................................................................................. 
 .............................................................................................................................................. 
 .............................................................................................................................................. 
 ..............................................................................................................................................