Giáo án Stem Lớp 4 - Bài: Câu chuyện chuỗi thức ăn trong tự nhiên

 Giáo dục STEM 4 – Hành trình sáng tạo 
 KẾ HOẠCH BÀI DẠY – LỚP 4 
 BÀI HỌC STEM 
 CÂU CHUYỆN CHUỖI THỨC ĂN TRONG TỰ NHIÊN 
 Lớp 4 Thời lượng: 3 tiết 
 Thời điểm tổ chức: 
 Sách KNTT Sách CTST Sách Cánh diều 
 Bài 29. Chuỗi thức ăn trong Bài 30. Chuỗi thức ăn trong Bài 22. Chuỗi thức ăn 
 tự nhiên tự nhiên 
 Nội dung chủ đạo và tích hợp: 
 Yêu cầu cần đạt 
 Môn học 
 Khoa học − Trình bày được mối liên hệ giữa các sinh vật trong tự nhiên 
 thông qua chuỗi thức ăn. 
 − Nêu được ví dụ về chuỗi thức ăn. 
 chủ 
 − Sử dụng được sơ đồ đơn giản để mô tả sinh vật này là thức 
 đạo 
 ăn của sinh vật khác trong tự nhiên. 
 – Trình bày được vai trò quan trọng của thực vật đối với việc 
 cung cấp thức ăn cho con người và động vật. 
 Mĩ thuật – Xác định mục đích và làm được chậu cây bằng vật liệu tái 
 sử dụng. 
 tích 
 – Biết giới thiệu quá trình hoặc thao tác thực hành tạo ra sản 
 hợp 
 phẩm, thể hiện học hỏi kinh nghiệm và tôn trọng chia sẻ của 
 bạn bè. 
 Toán học Đo đạc, ước lượng. 
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT 
− Trình bày được mối liên hệ giữa các sinh vật trong tự nhiên thông qua chuỗi thức ăn. 
− Nêu được ví dụ về chuỗi thức ăn. 
− Sử dụng được sơ đồ đơn giản để mô tả sinh vật này là thức ăn của sinh vật khác trong tự 
nhiên. 
– Trình bày được vai trò quan trọng của thực vật đối với việc cung cấp thức ăn cho con 
người và động vật. 
– Xác định mục đích và làm được truyện tranh về chuỗi thức ăn. 
 Giáo dục STEM 4 – Hành trình sáng tạo 
– Biết giới thiệu quá trình hoặc thao tác thực hành tạo ra sản phẩm, thể hiện học hỏi kinh 
nghiệm và tôn trọng chia sẻ của bạn bè. 
– Nêu ý kiến cá nhân, lắng nghe, góp ý và đưa ra các kết luận hay điều chỉnh trong quá 
trình làm việc nhóm. Tham gia phân công và thực hiện được nhiệm vụ được giao khi làm 
việc nhóm thực hiện khám phá kiến thức, đề xuất ý tưởng, thiết kế, chế tạo, trình bày sản 
phẩm. 
– Chăm chỉ thực hiện hoàn thành các nhiệm vụ được phân công. 
II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC 
1. Chuẩn bị của giáo viên 
– Các phiếu học tập và phiếu đánh giá (phụ lục) 
– Dụng cụ, vật liệu để chế tạo sản phẩm như sách học sinh, nên chuẩn bị thành bộ dụng cụ 
cho từng nhóm. 
2. Chuẩn bị của học sinh 
– Tham gia chuẩn bị các đồ dùng, vật liệu phù hợp: bút lông màu, bút sáp màu, keo khô, 
bút chì, kéo, thước thẳng. 
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU 
Hoạt động 1: Xác định vấn đề 
a. Mục tiêu 
− HS biết câu chuyện sự tích mèo và chuột. 
− HS hào hứng tiếp nhận thử thách thiết kế một truyện tranh về chuỗi thức ăn trong tự 
nhiên với 5 nhân vật là 5 sinh vật trong các sinh vật GV cung cấp. 
b. Tổ chức hoạt động 
− GV tổ chức cho HS đọc nội dung trong phần câu chuyện STEM trang 62. 
– GV đặt câu hỏi số mục câu chuyện STEM gọi 1 số HS chia sẻ ý kiến. 
– HS nêu các ý kiến của mình về mối liên hệ về thức ăn giữa những sinh vật trong câu 
chuyện, kể tên một số sinh vật có mối liên hệ thức ăn với sinh vật trong câu chuyện. 
– Gv ghi 1 số câu trả lời của HS lên bảng. Từ đó, GV đặt vấn đề giới thiệu thử thách STEM 
thiết kế một truyện tranh về chuỗi thức ăn trong tự nhiên với 5 nhân vật là 5 sinh vật trong 
các sinh vật trong hình 2 trang 63 với 1 số yêu cầu cụ thể.. Gọi một HS đọc to các yêu cầu 
với sản phẩm trong phần thử thách STEM trang 64. 
– HS đọc các yêu cầu, các HS khác theo dõi. 
– GV có thể mời HS đề xuất thêm các yêu cầu và thống nhất cả lớp về câu truyện (có thể 
là yêu cầu bắt buộc hoặc khuyến khích). 
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức STEM 
 Giáo dục STEM 4 – Hành trình sáng tạo 
a. Mục tiêu 
− Trình bày được mối liên hệ giữa các sinh vật trong tự nhiên thông qua chuỗi thức ăn. 
− Nêu được ví dụ về chuỗi thức ăn. 
− Sử dụng được sơ đồ đơn giản để mô tả sinh vật này là thức ăn của sinh vật khác trong tự 
nhiên. 
– Trình bày được vai trò quan trọng của thực vật đối với việc cung cấp thức ăn cho con 
người và động vật. 
b. Tổ chức hoạt động 
Hoạt động 2.1. Tìm hiểu về mối liên hệ về thức ăn giữa các sinh vật thông qua chuỗi 
thức ăn 
– GV yêu cầu HS làm việc cặp đôi hoặc theo bàn; 
+ Đọc thông tin trong hình 3 mục a trang 65 và cho biết chuỗi thức ăn thể hiện mối liên hệ 
gì và biểu diễn như thế nào? 
+ Hoàn thành sơ đồ trong mục b trang 65. 
– GV gọi 1 HS nêu câu trả lời, GV viết câu trả lời lên bảng, gọi các HS so sánh, nhận xét. 
Lưu ý GV đặt câu hỏi để làm rõ sinh vật trước hay sau mũi tên là thức ăn để làm rõ cach 
viết, cách đọc về mối liên hệ thức ăn. 
Hoạt động 2.2. Tìm hiểu một số chuỗi thức ăn trong tự nhiên 
– GV tổ chức cho HS thảo luận cặp đôi/theo bàn để quan sát hình 4 trang 64 và thực hiện 
các nhiệm vụ mục a, b, c trang 64. 
 – GV mời 1 HS lần lượt nêu câu trả lời. GV gọi các HS khác nhận xét, bổ sung với từng 
câu rồi mới trả lời, nhận xét câu khác. 
GV cần chữ đủ 5 sơ đồ mối liên hệ thức ăn: 
 + chim ăn sâu, 
 + sâu ăn lúa, 
 + rắn ăn ếch, 
 + sóc ăn thỏ và thỏ ăn cà rốt, 
 + ếch ăn châu chấu và châu chấu ăn lúa. 
– Với câu hỏi ở mục b, c, GV gọi đồng thời 4HS lên bảng viết hoặc viết vảng giấy A3 rồi 
trên lên bảng. Gọi các HS khác so sánh, nêu ý kiến. 
GV lưu ý gợi ý để HS nối được đủ các mối liên hệ thức ăn theo yêu cầu b và vẽ được ít nhất 
3 chuỗi 4, có thể cho HS về nhà nghĩ thêm. 
GV chốt kiến thức theo nội dung trang 66: 
 Giáo dục STEM 4 – Hành trình sáng tạo 
– Chuỗi thức ăn là một dãy gồm nhiều loài sinh vật có mối liên hệ về thức ăn nối tiếp nhau. 
Chuỗi thức ăn được thể hiện bằng sơ đồ với các mũi tên, sinh vật đứng trước mũi tên là 
thức ăn của sinh vật đứng sau. 
– Trong tự nhiên, mỗi sinh vật có thể tham gia vào nhiều chuỗi thức ăn khác nhau 
Hoạt động 3: Luyện tập và vận dụng – Tìm giải pháp, chế tạo và chia sẻ 
a. Mục tiêu 
– Xác định mục đích và làm được truyện tranh. 
– Biết giới thiệu quá trình hoặc thao tác thực hành tạo ra sản phẩm, thể hiện học hỏi kinh 
nghiệm và tôn trọng chia sẻ của bạn bè. 
– Nêu ý kiến cá nhân, lắng nghe, góp ý và đưa ra các kết luận hay điều chỉnh trong quá 
trình làm việc nhóm. Tham gia phân công và thực hiện được nhiệm vụ được giao khi làm 
việc nhóm thực hiện đề xuất ý tưởng, thiết kế, chế tạo, trình bày sản phẩm. 
– Chăm chỉ hoàn thành các nhiệm vụ được phân công. 
b. Tổ chức hoạt động 
Hoạt động 3.1. Lên ý tưởng, lựa chọn vật liệu, dụng cụ và thiết kế chi tiết 
– GV nêu nhiệm vụ và hướng dẫn thảo luận nhóm lên ý tưởng thiết kế truyện tranh: 
Nhiệm vụ: 
 (1) Thảo luận nội dung câu chuyện sẽ thiết kế thành truyện tranh theo các gợi ý trong 
 mục 2a trang 65. 
 (2) Thảo luận chọn vật liệu và phác thảo bản vẽ của truyện tranh để đạt được các yêu 
 cầu theo các gợi ý mục 2b trang 65. 
– HS thảo luận nhóm phác thảo nội dung câu truyện vào phiếu. 
 Hoạt động 3.2. Chế tạo sản phẩm, thử nghiệm, điều chỉnh, hoàn thiện sản phẩm 
– HS phân công nhiệm vụ trong nhóm. 
– HS thực hiện u viết, vẽ và trang trí truyện tranh theo bản vẽ đã thiết kế 
– Đối chiếu truyện tranh với các yêu cầu để tự đánh giá sản phẩm. 
– Điều chỉnh lời thoại, trang trí, màu sắc, cho câu chuyện hấp dẫn hơn. 
Hoạt động 3.3. Báo cáo, trình diễn 
Tổ chức cho các nhóm; 
– Trưng bày truyện tranh. 
– Xem, đánh giá và bình chọn truyện tranh được yêu thích 
– Đánh giá các truyện tranh và bình chọn truyện tranh được yêu thích nhất. 
– GV nhận xét, đánh giá các sản phẩm, sự tham gia và kĩ năng làm việc trong quá trình 
thiết kế, chế tạo sản phẩm. 
 Giáo dục STEM 4 – Hành trình sáng tạo 
 ● Hoạt động cải tiến, sáng tạo 
 – GV gợi ý HS có thể suy nghĩ điều chỉnh câu truyệ về lời thoại, hình ảnh, màu sắc 
cho đẹp hơn, độc đáo hơn, phù hợp với các ý tưởng, thông điệp muốn thể hiện. 
Hoạt động 3.3. STEM và cuộc sống 
1. – GV hướng dẫn HS thực hiện dự án nhỏ đóng vai là một nhà sinh vật học tìm hiểu cách 
những sinh vật tương tác với nhau và với môi trường để tồn tại và phát triển trong tự nhiên 
cụ thể nhiệm vụ và gợi ý câu hỏi điều tra trong mục STEM và cuộc sống trang 67. 
– GV hướng dẫn HS lập nhóm để thực hiện dự án. GV cũng có thể kết nối với cha mẹ HS 
để tham gia hỗ trợ các nhóm. 
– GV tổ chức cho HS chia sẻ kết quả trên các góc học tập hoặc trên các kênh online của 
lớp. 
2. GV hướng dẫn HS chuẩn bị một bộ thẻ bài bằng bìa cứng có khoảng 15 sinh vật, mỗi 
thẻ có hình và tên một sinh vật. Cùng chơi trò chơi “Nhanh tay nối chuỗi thức ăn” theo 
chách chơi trogn trang 67 –mục STEM và cuộc sống. 
GV có thể cung cấp các sinh vật trong các mạng lưới thức ăn để HS chọn là các thẻ bài . 
GV có thể để xuất HS mang thẻ bài lên lớp chơi vào giờ ra chơi hay cuối buổi học. 
IV. ĐIỀU CHỈNH BÀI DẠY (NẾU CÓ) 
 . 
 . 
 . 
 . 
 . 
 . 
 . 
 . 
 Giáo dục STEM 4 – Hành trình sáng tạo 
 PHIẾU ĐÁNH GIÁ CÂU CHUYỆN TRANH 
Tên câu chuyện (ghi tên thực đơn): 
Nhóm thiết kế: 
 TT Tiêu chí Mức đánh giá – Điểm đánh 
 điểm giá 
 1 Tên câu chuyện hấp dẫn, ấn tượng, dễ nhớ Đạt – 3 
 Chưa đạt – 1 
 2 Câu chuyện có 5 nhân vật là 5 sinh vật Đạt – 3 
 trong các sinh vật là lúa, ếch, thỏ, cà rốt, Chưa đạt – 1 
 cáo, hổ, cú mèo, chim sâu, châu chấu, con 
 sâu, rắn. 
 3 Có ít nhất 1 nhân vật là thực vật (là lúa Đạt – 3 
 hoặc cà rốt). Chưa đạt – 1 
 4 Câu chuyện gồm các sự kiện (số lượng tùy Hoàn toàn đồng 
 ý), trong đó thể hiện được sinh vật nào ăn ý − 5 
 sinh vật nào trong 5 sinh vật đã chọn. Đồng ý − 3 
 Không đồng ý − 
 1 
 5 Phải thể hiện được chuỗi thức ăn giữa 4 Đạt – 3 
 sinh vật, có dạng: (a) ăn (b) ăn (c) ăn (d). Chưa đạt – 1 
 6 Các sự kiện được kết nối phù hợp. Đạt – 4 
 Chưa đạt – 1 
 7 Câu chuyện đưa ra được thông điệp có ý Đạt – 3 
 nghĩa. Chưa đạt – 1 
 8 Hình ảnh thể hiện được bối cảnh xảy ra sự Đạt – 4 
 kiện trong câu chuyện Chưa đạt – 1 
 9 Bố cục trình bày cân đối, màu sắc phù hợp Đạt – 3 
 Chưa đạt – 1 
 Tổng điểm 20 điểm