Đổi mới tiết sinh hoạt cuối tuần theo hướng phát triển năng lực, phẩm chất cho học sinh lớp 1B, trườngTiểu học Đồng Tiến, huyện Yên Thế, tỉnh Bắc Giang
Bạn đang xem nội dung tài liệu Đổi mới tiết sinh hoạt cuối tuần theo hướng phát triển năng lực, phẩm chất cho học sinh lớp 1B, trườngTiểu học Đồng Tiến, huyện Yên Thế, tỉnh Bắc Giang, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút TẢI VỀ ở trên
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc THUYẾT MINH MÔ TẢ GIẢI PHÁP 1. Tên giải pháp: “Đổi mới tiết sinh hoạt cuối tuần theo hướng phát triển năng lực, phẩm chất cho học sinh lớp 1B, trườngTiểu học Đồng Tiến, huyện Yên Thế, tỉnh Bắc Giang.” 2. Ngày giải pháp được áp dụng lần đầu hoặc áp dụng thử: Từ 05/09/2021 đến ngày 25/02/2022. 3. Các thông tin cần bảo mật: Không. 4. Mô tả các giải pháp cũ thường làm: Như chúng ta đã biết, hiện nay theo chương trình của Bộ giáo dục và đào tạo ban hành, ở tất cả các lớp đều có một tiết sinh hoạt lớp. Ở cấp tiểu học, tiết sinh hoạt lớp thường được xếp vào tiết cuối thứ sáu hằng tuần và lớp 1B của tôi cũng vậy. Thông thường tôi tổ chức giờ sinh hoạt lớp như sau: 4.1: Kiểm điểm lại hoạt động trong tuần: Ở hoạt động đầu tiên của tiết sinh hoạt lớp, tôi thực hiện nhận xét, đánh giá lại tất cả các mặt học tập và rèn luyện trong tuần và phổ biến kế hoạch, phương hướng cho tuần tiếp theo. Đôi khi tôi cũng giao cho học sinh điều khiển một phần tiết sinh hoạt, chủ yếu dưới dạng sơ kết, đánh giá kết quả học tập, thi đua trong tuần. Sau đó tôi nhắc lại nên thường làm cho tiết sinh hoạt tẻ nhạt và nhàm chán, nặng nề. 4.2: Định hướng những công việc của tuần tiếp theo: Sau khi học sinh đã nhìn nhận lại được tất cả các mặt hoạt động trong tuần thì tôi thường phổ biến kế hoạch, phương hướng hoạt động cho tuần tiếp theo. Nhiều khi do định hướng của riêng cá nhân tôi, nên thường không giúp học sinh phát huy được những năng lực hay tính tự chủ của các em. Mặt khác, có đôi lúc nội dung sinh hoạt lớp còn sơ sài mà lớp tôi chủ nhiệm lại là học sinh lớp 1 nên các em thường không nghe mà tập chung nói chuyện, làm việc riêng. Những việc làm đó còn mang nhiều tính hình thức dẫn đến hiệu quả tiết sinh hoạt còn thấp, chưa có nhiều tác dụng thiết thực, học sinh ít hứng thú. 5. Sự cần thiết phải áp dụng giải pháp: Hiện nay, quá trình đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục, chương trình giáo dục phổ thông mới 2018 sẽ hình thành và phát triển cho học sinh 5 phẩm chất là: 2 yêu nước, nhân ái, chăm chỉ, trung thực, trách nhiệm. Chương trình cũng hình thành và phát triển cho học sinh 10 năng lực cốt lõi thể hiện cụ thể qua môn học và hoạt động giáo dục nhất định gồm 3 năng lực chung là: năng lực tự chủ và tự học, năng lực giao tiếp và hợp tác, năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo; và 7 năng lực chuyên môn là: năng lực ngôn ngữ, tính toán, tìm hiểu tự nhiên và xã hội, công nghệ, tin học, thẩm mĩ, thể chất. Đối với người giáo viên, đặc biệt là giáo viên chủ nhiệm, ngoài công việc giảng dạy, giáo viên chủ nhiệm còn phải là một nhà giáo dục: nắm bắt những tâm tư, tình cảm của từng cá nhân học sinh, chăm lo đến quá trình học tập và rèn luyện đạo đức của mỗi em và của cả tập thể học sinh trong lớp học. Trong công tác chủ nhiệm, giờ sinh hoạt lớp đóng vai trò rất quan trọng. Đó là một hoạt động giáo dục hữu ích góp phần xây dựng tập thể học sinh đoàn kết và giúp các em phát triển những kĩ năng sống cơ bản. Chính thông qua hoạt động này, giáo viên chủ nhiệm có điều kiện gắn bó với học sinh trong một cộng đồng chung để cùng giải quyết những vấn đề của tập thể, đồng thời nắm bắt những thông tin cần thiết làm cơ sở để đánh giá quá trình học tập và rèn luyện của học sinh. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu đó, người giáo viên chủ nhiệm phải biết nắm bắt để phát huy vai trò, năng lực của học sinh. Từ đó, tôi mạnh dạn xây dựng giải pháp: “Đổi mới tiết sinh hoạt cuối tuần theo hướng phát triển năng lực, phẩm chất cho học sinh lớp 1B, trường Tiểu học Đồng Tiến, huyện Yên Thế, tỉnh Bắc Giang” để cùng thực hiện, chia sẻ với các bạn đồng nghiệp góp phần nâng cao chất lượng dạy và học nhằm đáp ứng mục tiêu của môn học cũng như mục tiêu chung giáo dục cấp tiểu học. 6. Mục đích của giải pháp: Thực hiện các giải pháp này nhằm đổi mới tiết sinh hoạt cuối tuần cho học sinh lớp 1B, trường Tiểu học Đồng Tiến, huyện Yên Thế, tỉnh Bắc Giang. Từ đó giúp các em xác định được mục đích học tập, chuyên cần, ham học, trung thực trong học tập và đạt kết quả tốt. Để các em luôn khiêm tốn và giúp đỡ nhau cùng học tập tiến bộ, mạnh dạn đấu tranh chống thói lười biếng, ỷ lại, thiếu trung thực trong học tập. 7. Nội dung: 7.1. Thuyết minh giải pháp mới: 7.1.1. Phát huy vai trò của ban cán sự lớp Trong giờ sinh hoạt lớp, đội ngũ ban cán sự đảm nhiệm công tác điều hành, tổ chức tổng kết, đánh giá thi đua và xây dựng kế hoạch. Giáo viên chủ nhiệm “trao quyền” cho các em quản lý và điều khiển các bước của giờ sinh hoạt. Cụ thể: - Các tổ trưởng báo cáo cụ thể kết quả thi đua của từng thành viên và cả tổ trong tuần (điểm thi đua, xếp loại năng lực, phẩm chất trung bình chung của tổ...) - Các lớp phó văn thể mĩ, nề nếp, lao động nhận xét tình hình từng mảng mà mình phụ trách. 3 - Lớp trưởng điều khiển học sinh thảo luận, đóng góp ý kiến về các hoạt động của lớp, về việc theo dõi thi đua của các tổ... Trên cơ sở ý kiến của các bạn và quá trình theo dõi lớp trực tiếp, lớp trưởng tổng kết những mặt mạnh, mặt yếu của tập thể, đề xuất tuyên dương những cá nhân tiêu biểu và nhắc nhở cá nhân mắc lỗi. Từ đó định hướng kế hoạch hoạt động cho tuần tới. Hình ảnh: Học sinh tổ chức sinh hoạt lớp Để ban cán sự lớp làm việc nghiêm túc và có hiệu quả trong giờ sinh hoạt, giáo viên chủ nhiệm đóng vai trò là người cố vấn, giúp các em tự tin thực hiện nhiệm vụ và phát huy vai trò của mình: + Phân công nhiệm vụ cụ thể cho ban cán sự lớp để các em có trách nhiệm với mảng công việc mình được giao. Chẳng hạn: lớp trưởng quản lý lớp và phụ trách mảng trật tự, nề nếp; lớp phó học tập theo dõi tình hình học tập của lớp; lớp phó văn thể mĩ phụ trách công tác văn nghệ, thể thao và tổ chức các phong trào của lớp và phụ trách công tác vệ sinh; tổ trưởng điều hành công việc chung của tổ, theo dõi, đôn đốc việc thực hiện nội quy của tổ viên; tổ phó theo dõi tình hình học tập, điểm cộng...Yêu cầu ban cán sự ghi chép vào trong sổ theo dõi của mình để cuối tuần có cơ sở đánh giá, nhận xét. + Giáo dục cho các em thấy được vai trò “thủ lĩnh”, “đầu tàu” nên cần gương mẫu trong học tập và rèn luyện để các bạn nể phục, yêu mến. Hơn thế, phải có ý thức và trách nhiệm với công việc mình được giao, và ý thức xây dựng, gắn kết các thành viên trong tập thể. Giáo viên chủ nhiệm biểu dương kịp thời những cố gắng của ban cán sự lớp, đồng thời khéo léo chỉ ra những thiếu sót cho các em. 4 Khi các em có được lòng tin vững chắc là thành viên của lớp và có vị trí quan trọng, có điều kiện để khẳng định mình, các em sẽ nỗ lực cố gắng để hoàn thành tốt công việc của mình vì mục đích chung. 7.1.2: Nâng cao ý thức tự quản Trong những tuần đầu tiên của năm học, giáo viên chủ nhiệm định hướng cho học sinh xây dựng nội quy lớp học dựa trên tinh thần cộng tác. Thay vì cảm thấy bị áp đặt với tâm lý thụ động, khi được chủ động đề ra những nội quy cho tập thể của mình, các em sẽ tích cực gia tăng ý thức tự chủ và tinh thần hợp tác. Đó là cơ sở để nâng cao ý thức tự quản. Trên cơ sở những quy định của nhà trường, tiêu chí đánh giá thi đua và mục tiêu của lớp, giáo viên chủ nhiệm tổ chức cho học sinh thảo luận về nội quy của lớp. Cụ thể hóa những nội dung trên bằng hình thức chấm điểm thi đua, quy định mức điểm cộng và điểm trừ phù hợp. Việc xếp loại thi đua của học sinh hàng tuần dựa trên kết quả học tập mà các em đạt được. Tập thể lớp cũng đề ra hình thức thi đua giữa các tổ, nhóm và cá nhân. Hàng tuần và sau mỗi đợt thi đua lại bình chọn những cá nhân và tổ, nhóm xuất sắc để biểu dương, khen thưởng (Phần thưởng được trích từ quỹ lớp có khi chỉ là một gói kẹo, chiếc bút bi, một quyển vở... nhưng các em rất vui vì đã được tập thể ghi nhận và động viên những cố gắng của mình). Để tạo hứng thú cho học sinh trong việc xây dựng bài trong các giờ học ở trên lớp, giáo viên chủ nhiệm gợi ý cho các em cộng điểm thi đua cho mỗi lượt phát biểu. Nhờ vậy mà nhiều giờ học diễn ra rất sôi nổi, các em có ý thức học tập tốt hơn. Hình ảnh: Giáo viên tặng đồ dùng học tập cho những bạn có thành tích tốt trong học tập và những bạn có tiến bộ trong học tập, rèn luyện. Trong giờ sinh hoạt lớp cuối tuần, các em tự đánh giá được kết quả rèn luyện qua điểm thi đua và rèn luyện. Từ đó các em biết cố gắng để ngày càng tiến bộ hơn. 5 7.1.3: Tạo môi trường học tập thân thiện, hợp tác, tinh thần đồng đội. Hướng dẫn học sinh cùng thực hiện trang trí lớp học thân thiện: học sinh sẽ trình bày các sản phẩm học tập của các em, ghi những bài học cần nhớ, sưu tầm tranh ảnh có liên quan đến các kiến thức được học. Qua đó các em được học hỏi những điều hay từ bạn mình. Hình ảnh: Không gian lớp học 1B Bên cạnh đó, giáo viên còn tập cho các em có thói quen tự giác làm việc, biết tự tìm hiểu cuộc sống xung quanh mình bằng cách yêu cầu các em đọc sách báo, xem ti vi, nghe tin tức Sau đó các em cùng trao đổi, chia sẻ với bạn để cùng nhau hiểu biết về cuộc sống xung quanh. 7.1.4: Hướng học sinh đến những hoạt động đoàn kết, quan tâm, giúp đỡ nhau: Nhằm đa dạng hóa hình thức tổ chức giờ sinh hoạt lớp, giáo viên chủ nhiệm đã cố vấn cho học sinh tổ chức những hoạt động tập thể như: văn nghệ, kể chuyện, vẽ tranh, những trò chơi nhỏ, những cuộc thi... Các em rất hào hứng và sôi nổi khi tham gia các hoạt động này. Tập thể lớp tôi chủ nhiệm đã tổ chức được những hoạt động vui vẻ và có ý nghĩa như: - Tổ chức các trò chơi như: Kết bạn, Đuổi hình bắt chữ, Đố vui để học, Đối mặt, Trò chơi ô chữ... Nhiều em có khả năng làm quản trò. Nhiều em còn rụt rè được các bạn lôi cuốn vào trò chơi cũng tham gia một cách sôi nổi. Để tăng thêm hiệu quả giáo dục, giáo viên chủ nhiệm gợi ý cho các em tổ chức những trò chơi có nội dung phù hợp với lứa tuổi, gắn với ý nghĩa của những ngày lễ lớn trong năm. Ví dụ: Chào mừng ngày thành lập hội liên hiệp phụ nữ Việt Nam, ngày Nhà giáo Việt Nam. GV cho học sinh vẽ tranh về chủ đề 20/10, 20/11 tặng bà, tặng mẹ, tặng thầy cô giáo. 6 Hình ảnh: Sản phẩm của học sinh - Chúc mừng sinh nhật những bạn có ngày sinh trong tháng hoặc tuần đang sinh hoạt: lớp tự thiết kế một món quà đặc biệt, đó là tấm thiệp có ghi những lời chúc mừng độc đáo của các bạn trong lớp. Món quà nhỏ nhưng có nhiều ý nghĩa về mặt tinh thần, thể hiện sự quan tâm và tình cảm chân thành của bạn bè dành cho nhau. Hình ảnh: Học sinh vui vẻ bên nhau chúc mừng sinh nhật các bạn. - Trong những tiết sinh hoạt giáo viên kể cho các học sinh nghe những câu chuyện về những tấm gương vượt khó học giỏi, con ngoan trò giỏi, những người bạn tốt nhằm giáo dục các em về cách ứng xử, giao tiếp trong cuộc sống. Qua câu chuyện giáo viên giáo dục học sinh về ý chí vươn lên, vượt khó trong học tập. Học sinh còn được học về sự hiếu thảo, cách ứng xử với ông bà, cha mẹ và người lớn 7 tuổi. Đồng thời qua những câu chuyện kể của các bạn, các em có thêm vốn sống và tư liệu để học tốt hơn những môn học khác. - Xây dựng hòm thư: “Điều em muốn nói”, tổ chức cho học sinh viết thư cho chính mình hay gửi các thầy cô, bố mẹ để giúp các em chia sẻ những tâm tư, nguyện vọng của bản thân. Qua hòm thư này các em được tháo gỡ những thắc mắc, những khó khăn mà các em cần chia sẻ. Đồng thời giúp cho phụ huynh nắm được tâm tư, nguyện vọng con mình để động viên kịp thời, giáo dục học sinh tính chủ động, mạnh dạn hơn. Từ những chia sẻ đó giáo viên cũng hiểu rõ hơn và có biện pháp động viên chia sẻ giáo dục học sinh kịp thời. Những hoạt động sinh hoạt tập thể thực sự đã đem đến niềm vui và bầu không khí đoàn kết, vui vẻ cho các em sau một tuần học tập và rèn luyện căng thẳng. - Kết quả khi thực hiện giải pháp: Qua quá trình thực hiện các biện pháp nêu trên tôi thấy các em học sinh có chuyển biến rõ rệt, có ý thức cao trong học tập và rèn luyện biểu hiện cụ thể như sau: -Xác định được mục đích học tập, chuyên cần, ham học, trung thực trong học tập và đạt kết quả tốt; luôn khiêm tốn và giúp đỡ nhau cùng học tập tiến bộ; mạnh dạn đấu tranh chống thói lười biếng, ỷ lại, thiếu trung thực trong học tập. -Kết quả đánh giá các môn học và hoạt động giáo dục tăng lên rõ rệt. -Tham gia đầy đủ và thực hiện tốt các buổi lao động, hoạt động tập thể. -Có ý thức thực hành tiết kiệm, quý trọng và bảo vệ tài sản của nhà trường, của lớp học, sẵn sàng tham gia lao động góp phần xây dựng môi trường xanh, sạch, đẹp do nhà trường tổ chức. -Tích cực rèn luyện thân thể và tham gia các buổi thể dục chính khóa và giữa giờ; luôn giữ vệ sinh cá nhân, giữ sạch đẹp trường lớp. -Thực hiện nếp sống lành mạnh, trung thực, đúng mực trong các mối quan hệ giao tiếp với thầy cô, bạn bè, gia đình và những người xung quanh. -Có thái độ rõ ràng ủng hộ cái đúng, cái tốt; không đồng tình với những biểu hiện sai trái trong và ngoài nhà trường. -Tích cực tham gia các hoạt động do nhà trường tổ chức, sẵn sàng giúp đỡ lẫn nhau khi gặp khó khăn. Các giờ sinh hoạt lớp đã thu hút tối đa sự tham gia của học sinh. Các em tích cực, chủ động, hào hứng tham gia những hoạt động của tập thể, không khí lớp vui tươi, sôi nổi. Đại đa số học sinh của lớp có ý thức, kỉ luật cao, có tinh thần thi đua trong học tập và rèn luyện. Các em biết quan tâm đến những vấn đề của tập thể, có trách nhiệm cùng giải quyết những công việc chung, có ý thức đoàn kết, xây dựng tập thể. Những giờ sinh hoạt lấy học sinh làm trung tâm, phát huy tính tích cực của học sinh đã góp phần giúp các em khám phá và thể hiện những khả năng của mình. 8 Các em được khẳng định mình trước tập thể, được giao lưu, học hỏi, được tham gia vào nhiều loại hình hoạt động khác nhau để phát triển các kĩ năng cho bản thân. Giữa học kì I lớp tôi đã có những kết quả vượt trội thông qua kết quả điều tra như sau: Bảng số liệu điều tra học sinh sau khi thực hiện biện pháp TSHS Nhận xét Trước khi Sau khi Đối chứng thực hiện thực hiện TS TL % TS TL % Mạnh dạn, tự tin, sôi nổi 7 26,92 11 42,3 Tăng 15,37% tham gia các hoạt động Có ý thức tham gia các 26 9 34,61 13 50 Tăng 15,39% hoạt động Có biểu hiện hay rụt rè, 10 38,46 2 7,7 Giảm 30,76% e ngại, xấu hổ Nhờ áp dụng “Giải pháp đổi mới tiết sinh hoạt cuối tuần theo hướng phát triển năng lực, phẩm chất cho học sinh lớp 1B, trường Tiểu học Đồng Tiến, huyện Yên Thế, tỉnh Bắc Gian.” , mà kết quả học tập của học sinh tăng lên rõ rệt. Cụ thể, đối với 3 môn Toán, Tiếng Việt và Hoạt động trải nghiệm có kết quả đánh giá như sau: Toán Tiếng việt HĐTN Môn TS % TS % TS % Trước khi thực hiện HTT 5 19,23 8 30,78 9 34,61 ( Kết quả khảo sát HT 14 53,85 9 34,61 10 38,47 đầu năm ) CHT 7 26,92 9 34,61 7 26,92 Sau khi thực hiện HTT 8 30,78 10 38,47 13 50 ( Kết quả đánh giá HT 16 61,53 13 50 12 46,15 giữa học kì I ) CHT 2 7,69 3 11,53 1 3,85 HTT Tăng 3 Tăng 2 Tăng 4 (11,55 %) (7,69 %) (15,39 %) Đối chứng HT Tăng 2 Tăng 4 Tăng 2 ( 7,68 %) (15,39 %) (7,68 %) CHT Giảm 5 Giảm 6 Giảm 6 (19,23 %) (23,08 %) (23,08 %) Qua kết quả trên cho thấy chất lượng của học sinh đã được nâng lên rõ rệt, Để có kết quả như trên, trong mỗi giờ sinh hoạt cuối tuần tôi cũng đưa ra mục tiêu 9 và kế hoạch phấn đấu cho từng học sinh. Các biện pháp mà tôi đã trình bày ở trên, giúp chất lượng dạy - học đạt được những yêu cầu, mục tiêu của môn học. 7.2. Thuyết minh về phạm vi áp dụng: Sáng kiến kinh nghiệm này tôi đã và đang áp dụng tại lớp 1B Trường Tiểu học Đồng Tiến - Yên Thế - Bắc Giang trong năm học 2021 - 2022. 7.3. Thuyết minh về lợi ích kinh tế, xã hội của giải pháp: Áp dụng hiệu quả các giải pháp trên góp phần giảm bớt được thời gian, chi phí và công sức lao động. Nâng cao sự chủ động, tích cực của mỗi con người trong công việc và cuộc sống. Góp phần hình thành và phát triển những con người năng động, sáng tạo, độc lập, tự chủ trong tương lai, đưa đất nước ta phát triển và hội nhập với nền kinh tế thế giới. * Cam kết: Tôi cam đoan những điều trên đây là đúng sự thật, không sao chép hoặc vi phạm bản quyền. Xác nhận của cơ quan, đơn vị Tác giả giải pháp (Chữ ký, dấu) (Chữ ký và họ tên) Bùi Thị Thanh Huyền
File đính kèm:
doi_moi_tiet_sinh_hoat_cuoi_tuan_theo_huong_phat_trien_nang.pdf



