Biện pháp nâng cao kỹ năng thực hiện phép tính cộng trừ thông qua trò chơi học tập cho học sinh lớp 1

 UBND HUYỆN YÊN THẾ 
 TRƯỜNG TIỂU HỌC TÂN SỎI 
PHẦN E. ĐÁNH GIÁ, NHẬN XÉT CỦA NHÀ TRƯỜNG 
1. Đánh giá, nhận xét của tổ/ nhóm chuyên môn 
 . 
 BÁO CÁOT BIỔ/NHÓMỆN PHÁP TRƯ THAMỞNG CHUYÊN GIA HỘ IMÔN THI 
 GIÁO VIÊN DẠY GI(kýỎI CvàẤP ghiHUY rõỆN CHUhọ tên KỲ) 2024 - 2026 
2. Đánh giá, nhận xét, xác nhận của Hiệu trưởng 
 Tên biện pháp: 
 . NÂNG CAO KỸ NĂNG THỰC HIỆN PHÉP TÍNH CỘNG TRỪ THÔNG 
 QUA TRÒ CHƠI HTHỌCỦ TTRƯẬP CHOỞNG HĐƠNỌC VSINHỊ LỚP 1. 
 (ký và đóng dấu) 
 Họ và tên: Trần Thị Thu Chang 
 Trình độ chuyên môn: Đại học 
 Chức vụ: Giáo viên 
 Đơn vị công tác: Trường Tiểu học Tân Sỏi 
 XÁC NHẬN CỦA NHÀ TRƯỜNG NGƯỜI VIẾT 
 HIỆU TRƯỞNG (Ký ghi rõ họ tên) 
 Trần Thị Thu Chang 
 Lê Thu Hường 
 Tân Sỏi, tháng 4 năm 2025 
 MỤC LỤC 
 Tên đề mục Trang 
I. PHẦN MỞ ĐÂU 1 
1. Lý do chọn đề tài 1 
2. Mục đích nghiên cứu 2 
3. Nhiệm vụ nghiên cứu 2 
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 2 
5. Phương pháp nghiên cứu. 2 
 II. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU 2 
1. Cơ sở lý luận 2 
2. Cơ sở thực tiễn 3 
 2.1. Thực trạng của vấn đề nghiên cứu 3 
 2.2. Kết quả, hạn chế bất cập và nguyên nhân 4 
3. Các biện pháp 5 
3.1. Biện pháp 1: Khảo sát để nắm được năng lực tính toán của học sinh 5 
3.2. Biện pháp 2: Lựa chọn trò chơi phù hợp với từng dạng bài học 6 
3.3. Biện pháp 3: Ứng dụng công nghệ trong tổ chức trò chơi học tập 11 
3.4. Biện pháp 4: Đánh giá hiệu quả của trò chơi 14 
III. KẾT QUẢ VÀ ỨNG DỤNG 14 
1. Kết quả 14 
2. Ứng dụng 16 
IV. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 16 
1. Kết luận 16 
2. Kiến nghị 17 
3. Cam kết 17 
4. Tài liệu tham khảo 18 
 1 
 I. PHẦN MỞ ĐẦU 
 1. Lý do chọn biện pháp 
 Giáo dục tiểu học là nền tảng hình thành phẩm chất, năng lực cho học 
sinh, tạo tiền đề cho sự phát triển toàn diện. Trong môn Toán lớp 1, kỹ năng 
thực hiện phép tính cộng, trừ giữ vai trò quan trọng, không chỉ là kiến thức 
trọng tâm mà còn là cơ sở để hình thành tư duy logic, năng lực tính toán và 
giải quyết vấn đề trong học tập và cuộc sống. 
 Trò chơi học tập là phương pháp dạy học tích cực, phù hợp với tâm lý 
học sinh lớp 1, tạo ra môi trường học tập vui vẻ và thu hút sự tham gia của 
các em. Việc lồng ghép trò chơi vào dạy học Toán giúp học sinh không chỉ 
củng cố kiến thức và kỹ năng tính toán mà còn phát triển tư duy, khả năng 
giao tiếp, hợp tác và giải quyết vấn đề. Việc học thông qua trò chơi, học sinh 
có cơ hội thực hành tính toán trong môi trường thoải mái, không áp lực, tự 
điều chỉnh sai sót và trải nghiệm niềm vui khi đạt được thành công. Nhờ vậy, 
trò chơi học tập góp phần quan trọng vào việc phát triển năng lực Toán học và 
các kỹ năng sống cho học sinh ngay từ đầu Tiểu học. 
 Tuy nhiên, thực tế giảng dạy cho thấy nhiều học sinh lớp 1 còn gặp khó 
khăn khi thực hiện các phép tính cộng, trừ do chưa nắm vững bản chất của 
phép tính, còn phụ thuộc vào việc đếm ngón tay, dễ nhầm lẫn giữa cộng và 
trừ, thao tác chậm, thiếu linh hoạt và thường xuyên mắc lỗi. Những hạn chế 
này không chỉ ảnh hưởng đến kết quả học tập môn Toán mà còn gây tâm lý lo 
sợ, thiếu hứng thú học tập, cản trở việc hình thành các phẩm chất cần thiết 
như tự tin, yêu thích học tập và kiên trì vượt khó – những yêu cầu quan trọng 
của Chương trình Giáo dục phổ thông 2018. 
 Xuất phát từ thực tế giảng dạy, với mong muốn tạo ra một môi trường 
học tập tích cực, hiệu quả, giúp học sinh lớp 1 nắm chắc kỹ năng thực hiện 
phép tính cộng, trừ ngay từ đầu cấp học, tôi đã mạnh dạn nghiên cứu và triển 
khai: “Biện pháp nâng cao kỹ năng thực hiện phép tính cộng trừ thông qua 
trò chơi học tập cho học sinh lớp 1”. 
 2 
 2. Mục đích nghiên cứu 
 Ở biện pháp này tôi đi sâu vào nghiên cứu tìm hiểu thực trạng của 
kỹ năng thực hiện phép tính cộng trừ của học sinh lớp 1, từ đó tìm ra 
những biện pháp cụ thể, phù hợp để nâng cao kỹ năng thực hiện phép tính 
cộng trừ cho học sinh lớp 1 thông qua các trò chơi học tập sinh động, trực quan. 
 3. Nhiệm vụ nghiên cứu 
- Khảo sát thực trạng việc thực hiện phép tính cộng trừ của học sinh lớp 1. 
- Nghiên cứu cơ sở lý luận và thực tiễn của việc vận dụng trò chơi vào dạy 
học Toán. 
- Thiết kế, tổ chức các trò chơi phù hợp với nội dung bài học nhằm nâng cao 
kỹ năng thực hiện phép tính cộng trừ cho học sinh lớp 1. 
 4. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu 
 4.1. Đối tượng nghiên cứu: Nâng cao kỹ năng thực hiện phép tính cộng 
trừ thông qua trò chơi học tập cho học sinh lớp 1. 
 4.2. Phạm vi nghiên cứu: Học sinh lớp 1 tại đơn vị tôi đang công tác. 
 5. Phương pháp nghiên cứu 
 Trong quá trình nghiên cứu, tôi đã sử dụng một số phương pháp sau: 
- Phương pháp điều tra. 
- Phương pháp quan sát. 
- Phương pháp phân tích tổng hợp 
- Phương pháp nghiên cứu lí thuyết. 
- Phương pháp thực nghiệm khoa học. 
 II. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU 
 1. Cơ sở lý luận 
 Phép tính cộng và phép trừ là những kiến thức nền tảng đầu tiên trong 
chương trình Toán lớp 1, đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển tư duy 
toán học của học sinh. Việc thành thạo các phép tính này không chỉ giúp các 
em hoàn thành mục tiêu học tập trong năm học mà còn là bước đệm để tiếp 
thu các kiến thức toán học phức tạp hơn trong các lớp học sau. Tuy nhiên, 
 3 
việc học phép cộng và trừ đối với học sinh lớp 1 gặp không ít khó khăn do đặc 
điểm tâm lý và nhận thức của lứa tuổi này, khi các em chủ yếu tư duy qua hình ảnh, 
cảm nhận trực quan và dễ bị ảnh hưởng bởi yếu tố môi trường xung quanh. 
 Trẻ em lớp 1 có đặc điểm tâm lý đặc trưng như sự tò mò, ham học hỏi, 
thích khám phá và đặc biệt là yêu thích những hoạt động vui chơi. Từ đó, việc 
áp dụng phương pháp trò chơi học tập trong quá trình giảng dạy Toán không 
chỉ phù hợp với sự phát triển tự nhiên của học sinh mà còn tạo cơ hội để các 
em học hỏi một cách hứng thú, không cảm thấy áp lực. Trò chơi học tập giúp 
tạo ra môi trường học tập sinh động, giúp học sinh dễ dàng tiếp thu kiến thức 
và phát triển kỹ năng thực hiện phép tính một cách tự nhiên, linh hoạt. 
 Trò chơi học tập giúp kích thích sự chủ động, sáng tạo và tư duy của học 
sinh, tạo điều kiện để các em luyện tập phép cộng, trừ một cách nhẹ nhàng, 
không áp lực, đồng thời tự sửa sai và nâng cao độ chính xác. Qua đó, học sinh 
không chỉ nắm chắc kiến thức mà còn phát triển tư duy phản biện, kỹ năng 
giải quyết vấn đề, giao tiếp và hợp tác. Bên cạnh đó, trò chơi còn mang lại 
niềm vui, sự tự tin và động lực học tập, góp phần tạo nên môi trường học tập 
tích cực và khơi dậy tình yêu với môn Toán. 
 Vì vậy, việc áp dụng trò chơi học tập trong việc nâng cao kỹ năng thực 
hiện phép tính cộng và trừ cho học sinh lớp 1 là một phương pháp dạy học 
hiệu quả, giúp các em không chỉ thành thạo các phép tính mà còn phát triển 
toàn diện các kỹ năng tư duy và phẩm chất cá nhân, đồng thời khơi gợi niềm 
đam mê học hỏi và yêu thích môn Toán ngay từ những năm đầu tiểu học. 
 2. Cơ sở thực tiễn 
 2.1. Thực trạng của vấn đề nghiên cứu 
 Năm học 2024 - 2025, tôi được nhà trường phân công chủ nhiệm lớp 
1A với tổng số 23 học sinh. Khi trực tiếp giảng dạy môn Toán, đặc biệt là 
trong quá trình hướng dẫn học sinh thực hiện phép tính cộng, trừ, tôi nhận 
thấy bên cạnh những thuận lợi thì vẫn còn tồn tại không ít khó khăn cần phải 
khắc phục. 
 4 
 Thuận lợi: Nhà trường luôn quan tâm, tạo điều kiện về cơ sở vật chất, 
thiết bị dạy học, khuyến khích giáo viên đổi mới phương pháp, đặc biệt chú 
trọng việc vận dụng trò chơi học tập trong môn Toán lớp 1. 
 Phụ huynh học sinh đa số quan tâm đến việc học tập của con em, sẵn 
sàng phối hợp cùng giáo viên trong các hoạt động học tập ngoại khóa. 
 Bản thân giáo viên luôn nhiệt tình, yêu nghề, yêu trẻ, chủ động tìm tòi, 
sáng tạo các hình thức tổ chức trò chơi phù hợp với nội dung bài học và đối 
tượng học sinh lớp 1. 
 Khó khăn: Một bộ phận học sinh lớp 1 còn rụt rè, thụ động, kỹ năng 
làm việc nhóm và tham gia các hoạt động tập thể còn yếu. 
 Nhiều em chưa thực sự nắm chắc kỹ năng cộng trừ trong phạm vi 10 và 
20; khi vận dụng vào trò chơi học tập còn lúng túng, sai sót. 
 Một số học sinh có tâm lý "học để đối phó", chưa thực sự hứng thú với môn 
Toán, đặc biệt với các dạng bài tập mang tính kỹ thuật như cộng, trừ không nhớ. 
 Khả năng tập trung của học sinh lớp 1 còn hạn chế, dễ bị phân tán nếu 
trò chơi không được tổ chức hợp lý, hấp dẫn. 
 2.2. Kết quả, hạn chế bất cập và nguyên nhân 
 Để đánh giá thực trạng kỹ năng thực hiện phép tính cộng trừ của học 
sinh lớp 1, tôi đã tiến hành khảo sát trên lớp mình với bảng kết quả như sau: 
 BẢNG KHẢO SÁT KẾT QUẢ THỰC HIỆN PHÉP TÍNH CỘNG TRỪ 
 Thời điểm khảo sát: Tháng 10/2024 
 Thực hiện tốt Biết thực hiện Chưa thực hiện được 
 Lớp TSHS 
 TS % TS % TS % 
 1A 23 6 27,9 7 30,4 10 41,7 
 Kết quả khảo sát cho thấy kỹ năng thực hiện phép tính cộng, trừ của 
học sinh vẫn còn nhiều hạn chế, với tỷ lệ học sinh chưa thực hiện được các 
phép tính chiếm khá cao. 
 5 
 Từ đó, tôi đã trăn trở và tìm hiểu nguyên nhân, nhận thấy có một số yếu 
tố ảnh hưởng trực tiếp đến việc hình thành kỹ năng của các em: Học sinh lớp 
1 còn nhỏ, khả năng tư duy và nhận thức của các em còn hạn chế, không đồng 
đều, dẫn đến việc tiếp thu kiến thức mới gặp nhiều khó khăn. Giờ học Toán 
đôi khi còn nặng tính lý thuyết, thiếu sự sinh động, khiến các em cảm thấy áp 
lực. Một số em thiếu kỹ năng ghi nhớ, phản xạ nhanh khi làm toán. Cùng với 
đó, một bộ phận phụ huynh chưa thật sự quan tâm, đồng hành cùng con trong quá 
trình học tập, khiến việc rèn luyện kỹ năng ở nhà chưa được duy trì thường xuyên. 
 Trước thực trạng và những nguyên nhân đã nêu, tôi nhận thấy việc đổi 
mới phương pháp dạy học là điều cần thiết để nâng cao kỹ năng thực hiện 
phép tính cộng, trừ . Từ đó, tôi đã tập trung nghiên cứu và lựa chọn hướng đi 
phù hợp: đưa trò chơi học tập vào trong các tiết Toán. Đây không chỉ là một 
giải pháp giúp học sinh rèn luyện kỹ năng thực hiện phép tính cộng, trừ một 
cách nhẹ nhàng, tự nhiên, mà còn góp phần tạo hứng thú học tập, giảm bớt áp 
lực và nâng cao hiệu quả của tiết học. 
 3. Các biện pháp 
 3.1. Biện pháp 1: Khảo sát để nắm được năng lực tính toán của học sinh 
 Trước khi tổ chức các hoạt động trò chơi nhằm nâng cao kỹ năng thực 
hiện phép cộng, phép trừ cho học sinh lớp 1, tôi tiến hành khảo sát năng lực 
tính toán hiện tại của các em. Việc khảo sát được thực hiện qua nhiều hình 
thức như: sử dụng phiếu học tập với các bài toán đơn giản, quan sát trực tiếp 
quá trình các em thực hành trong giờ học Toán, và trao đổi với phụ huynh để 
nắm bắt thêm thông tin về việc học của các em tại nhà. Qua đó, tôi nắm bắt 
được năng lực thực hiện phép tính cộng trừ của học sinh lớp mình. Trên cơ sở 
đó, tôi thiết kế các trò chơi học tập với nội dung, hình thức và mức độ phù 
hợp với từng nhóm đối tượng. 
 Nếu phần lớn học sinh trong lớp đã thực hiện tốt phép tính cộng, trừ, 
tôi sẽ lựa chọn những trò chơi mang tính thử thách cao hơn, đòi hỏi sự chính 
xác và phản xạ nhanh, đồng thời có giới hạn về thời gian nhằm kích thích tinh 
 6 
thần thi đua và rèn luyện khả năng tư duy linh hoạt. Ngược lại, nếu đa số học 
sinh còn chậm trong thực hiện phép tính, tôi sẽ tổ chức các trò chơi theo hình 
thức nhóm nhỏ hoặc theo cặp, để các em có thể hỗ trợ nhau trong quá trình 
học. Các trò chơi ở mức độ này tập trung vào việc củng cố kiến thức cơ bản, 
tạo sự tự tin và dần dần nâng cao kỹ năng tính toán. 
 Việc khảo sát ban đầu đóng vai trò rất quan trọng, giúp tôi hiểu rõ trình 
độ của học sinh để lựa chọn hình thức tổ chức trò chơi phù hợp, từ đó nâng 
cao hiệu quả dạy học và tạo hứng thú học tập cho học sinh. 
3.2. Biện pháp 2: Lựa chọn trò chơi phù hợp với từng dạng bài học 
 Để trò chơi học tập phát huy được vai trò là một phương pháp dạy học 
tích cực, việc xác định rõ mục đích ngay từ đầu là điều then chốt. Đây là nền 
tảng để giáo viên xây dựng nội dung, lựa chọn hình thức tổ chức trò chơi một 
cách khoa học, phù hợp với mục tiêu bài học và trình độ của học sinh. Đồng 
thời, điều này còn đảm bảo rằng trò chơi không chỉ tạo hứng thú mà còn góp phần 
rèn luyện kỹ năng, nâng cao tư duy và hiệu quả học tập một cách thiết thực. 
 Việc lựa chọn trò chơi học tập cần được thực hiện một cách linh hoạt 
và có chủ đích, dựa trên đặc điểm của từng dạng bài học cũng như năng lực 
thực tế của học sinh. Mỗi dạng bài trong chương trình Toán lớp 1 sẽ phù hợp 
với những loại trò chơi khác nhau nhằm phát huy tối đa hiệu quả dạy học. 
3.2.1. Với bài học giới thiệu phép cộng, phép trừ: 
 Đối với các tiết học bài mới, giáo viên cần lựa chọn những trò chơi đơn 
giản, dễ hiểu để giúp học sinh làm quen với các khái niệm mới mà không gây 
áp lực hay khó khăn. Những trò chơi này không chỉ dễ thực hiện và thú vị, mà 
còn giúp học sinh nắm vững cách thực hiện phép cộng, phép trừ, từ đó phát 
triển kỹ năng tính toán và tư duy một cách tự nhiên và hiệu quả. 
 Ví dụ trò chơi: “Săn tìm kho báu” 
 Đây là một trò chơi phù hợp với dạng bài giới thiệu các khái niệm mới 
như phép cộng và phép trừ cho học sinh lớp 1. Khi đó, học sinh sẽ tham gia 
 7 
vào cuộc hành trình tìm kiếm kho báu, nhưng để tìm được kho báu, các em 
phải thực hiện một các phép tính cộng, trừ đơn giản. 
 Với trò chơi này, giáo viên gắn lên bảng những kho báu ở vị trí ngẫu 
nhiên. Mỗi kho báu sẽ là một nhiệm vụ mà học sinh cần giải quyết trong đó 
học sinh phải thực hiện đúng phép tính để có thể tiếp tục tìm kiếm kho báu 
khác hoặc được thưởng Stiker. Đây là một phương pháp học tập vừa thú vị, 
vừa hiệu quả, giúp học sinh được củng cố kiến thức thông qua việc thực hành 
trực tiếp các phép cộng, trừ trong tình huống thực tế, từ đó ghi nhớ lâu hơn và 
hiểu rõ bản chất của phép tính. 
 Ảnh: Học sinh rất hứng thú khi chơi trò “Săn tìm kho báu” 
 Việc vận dụng trò chơi “Săn tìm kho báu” trong các tiết học bài mới đã 
mang lại hiệu quả tích cực rõ rệt. Thông qua hình thức học tập kết hợp vận 
động và tư duy, học sinh không chỉ hào hứng tham gia mà còn chủ động, tích 
cực trong việc khám phá và giải quyết các tình huống toán học. Sau mỗi buổi 
chơi, khả năng tính nhẩm của học sinh được cải thiện đáng kể; các em dần 
củng cố và phát triển các năng lực toán học cơ bản và những phẩm chất: tự 
tin, chăm chỉ, kiên trì, kỹ năng giao tiếp và hợp tác nhóm hiệu quả. 
 Ngoài ra giáo viên có thể tổ chức cho học sinh một số trò chơi khác 
nhằm nâng cao kỹ năng thực hiện phép cộng, phép trừ cho học sinh lớp 1 với 
dạng bài mới như: Trò chơi “Ai nhanh hơn?” giúp học sinh củng cố kỹ năng 
tính toán, phản xạ khi giải quyết phép cộng, trừ trong không khí thi đua vui vẻ 
và hứng khởi giúp học sinh có động lực học tập. 
 8 
 Trò chơi “Hái quả toán học” cũng giúp học sinh áp dụng phép cộng và 
phép trừ vào các tình huống trong cuộc sống, tạo ra sự kết nối giữa lý thuyết 
và thực tiễn. Tạo không khí học tập vui nhộn, giảm bớt áp lực, từ đó dễ dàng 
tiếp thu kiến thức mới. 
3.2.2. Với bài học luyện tập, củng cố phép cộng, phép trừ: 
 Không chỉ giới hạn trong việc dạy bài mới, trò chơi còn phát huy hiệu 
quả rõ rệt khi được vận dụng vào các tiết luyện tập, củng cố phép cộng và 
phép trừ. Đối với tiết học này, giáo viên cần lựa chọn những trò chơi đơn giản 
nhưng giàu tính tương tác, yêu cầu cao về tốc độ và độ chính xác. Những trò 
chơi này không chỉ giúp học sinh ghi nhớ kiến thức một cách chắc chắn mà 
còn rèn luyện khả năng phản xạ nhanh, tư duy logic và sự tập trung trong quá 
trình làm bài. 
 Ví dụ trò chơi: “Tiếp sức đồng đội” 
 Đây là một trò chơi phù hợp với tất cả các học sinh và có thể áp dụng 
được với nhiều dạng bài và tất cả các môn học. Các nhiệm vụ được thiết kế phù 
hợp với trình độ của học sinh, giúp các em luyện tập các phép tính và bài toán 
cơ bản. 
 Ảnh: Học sinh tích cực khi chơi trò “Tiếp sức đồng đội” 
 9 
 Trong không khí học tập sôi nổi và hào hứng của trò chơi “Tiếp sức 
đồng đội”, học sinh không chỉ được củng cố kỹ năng thực hiện phép tính 
cộng, trừ một cách hiệu quả và đầy hứng thú, mà còn có cơ hội phát triển các 
kỹ năng mềm quan trọng như làm việc nhóm, giao tiếp và biết cách hỗ trợ lẫn 
nhau. Từ đó góp phần nâng cao năng lực toán học, thúc đẩy sự phát triển toàn 
diện về phẩm chất và năng lực của học sinh lớp 1. 
 Trong các tiết luyện tập và củng cố, giáo viên có thể linh hoạt lồng 
ghép nhiều hình thức trò chơi khác như “Chuyền bóng tính nhanh”, “Bingo 
phép tính” hay “Cá sấu đói bụng” không chỉ góp phần tạo bầu không khí học 
tập sôi nổi, tích cực mà còn giúp học sinh luyện tập tính toán nhanh, chính 
xác và có sự tập trung cao độ. Đồng thời phát triển thêm các kỹ năng như 
phản xạ nhanh, tinh thần đồng đội và sự tự tin trong học tập. Đây là một trong 
những hướng đi thiết thực, góp phần nâng cao chất lượng dạy học Toán ngay 
từ lớp 1. 
 Bên cạnh việc lồng ghép các trò chơi học tập trong tiết học, tôi còn tận 
dụng các trò chơi dân gian quen thuộc để rèn luyện kỹ năng thực hiện phép 
tính cộng, trừ cho học sinh như: Trò chơi “Ô ăn quan” giúp luyện kỹ năng 
cộng, trừ trong phạm vi 10 hoặc 20 tùy cấp độ; Trò chơi “Nhảy lò cò” (khi 
giáo viên đọc phép tính, học sinh phải nhảy đúng vào ô là kết quả của phép 
tính đó). Những trò chơi này không chỉ mang tính giải trí mà còn giúp các em 
củng cố kiến thức một cách tự nhiên, vui vẻ, góp phần tạo môi trường học tập 
thân thiện, gần gũi và phát triển toàn diện cả về trí tuệ lẫn kỹ năng xã hội. 
 3.2.3. Với bài toán có lời văn 
 Học sinh lớp 1 thường gặp không ít khó khăn khi làm quen với dạng 
bài toán có lời văn do vốn từ còn hạn chế, kỹ năng đọc hiểu và tư duy phân 
tích chưa phát triển đầy đủ. Chính vì vậy, việc đưa trò chơi vào dạy học bài 
toán có lời văn là hết sức cần thiết và phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý lứa 
tuổi. Thông qua trò chơi, các tình huống toán học trở nên cụ thể, sinh động và 
gần gũi, giúp học sinh dễ hình dung, dễ hiểu đề bài và biết cách xử lý vấn đề. 
 10 
 Ví dụ trò chơi: “Đóng vai giải toán” 
 Đây là một trò chơi có thể áp dụng cuối mỗi tiết học để học sinh thể hiện 
mức độ hiểu bài và vận dụng vào các tình huống thực tế. Giáo viên hoặc học 
sinh có thể kể một tình huống gần gũi với thực tế, nêu bài toán (ví dụ: đi chợ 
mua cam, chia kẹo cho bạn, đếm số bút, số quyển vở...) học sinh có thể đóng 
vai, phân tích rồi viết phép tính phù hợp vào bảng và giơ lên, bạn nào nhanh 
nhất sẽ nhận được Stiker. 
 Ảnh: Học sinh vận dụng kiến thức đã học vào giải quyết vấn đề 
 Trò chơi đã tạo môi trường học tập tích cực, vui vẻ, giúp học sinh vận 
dụng phép tính đã học vào việc nêu và giải quyết các tình huống thực tế một 
cách linh hoạt, hiệu quả từ đó phát triển tư duy, khả năng ứng dụng kiến thức 
và các phẩm chất như cẩn thận, kiên trì và tinh thần thi đua tích cực trong lớp học. 
 Ngoài ra, việc sử dụng đa dạng các trò chơi khác nhau cũng giúp học 
sinh củng cố kiến thức một cách hiệu quả khi học bài toán có lời văn. Những 
trò chơi như “Ghép tranh - Giải toán” hay “Chọn đúng - Giải nhanh” không 
chỉ mang lại sự hào hứng cho học sinh mà còn hỗ trợ các em rèn luyện kỹ 
năng đọc hiểu, phân tích đề và xác định phép tính chính xác. Qua mỗi hoạt 
động, học sinh được thực hành nhiều lần, từ đó hình thành thói quen tư duy 
mạch lạc, biết cách trình bày lời giải rõ ràng, đúng cấu trúc. Nhờ đó, việc học 
bài toán có lời văn không còn là trở ngại mà trở thành một trải nghiệm thú vị, 
nhẹ nhàng và hiệu quả hơn đối với học sinh lớp 1. 
 11 
3.3. Biện pháp 3: Ứng dụng công nghệ trong tổ chức trò chơi học tập 
 Ngoài việc linh hoạt áp dụng các trò chơi quen thuộc, dễ tiếp cận với 
học sinh, việc ứng dụng công nghệ trong tổ chức trò chơi học tập cũng đóng 
vai trò vô cùng quan trọng và thiết yếu, góp phần nâng cao hiệu quả rèn luyện 
kỹ năng thực hiện phép tính cộng, trừ cho học sinh lớp 1. Các trò chơi trên 
nền tảng số không chỉ làm tăng tính hấp dẫn, trực quan sinh động cho hoạt 
động học tập, mà còn tạo điều kiện để học sinh rèn luyện kỹ năng tính toán 
một cách linh hoạt, nhanh nhạy và hiệu quả hơn. 
 Ví dụ trò chơi “Đua thuyền” cũng là một trong những trò chơi hấp dẫn, 
có giao diện sinh động, âm thanh vui nhộn trên phần mềm học tập trực tuyến 
Math playground. Việc ứng dụng trò chơi này trong tiết học Toán đã tạo ra 
môi trường học tập thân thiện và gần gũi. Học sinh say mê, chủ động tham 
gia, từ đó tạo nên tâm thế học tập tích cực, thói quen tư duy nhanh nhạy, cần 
thiết cho việc tính toán chính xác và kịp thời. 
 Trò chơi được thực hiện với các bước như sau: Lớp chia thành 2 - 3 
đội, mỗi đội tương ứng với các con thuyền có màu khác nhau. Khi giáo viên 
click chuột, phép tính hiện ra mà đội nào đưa ra kết quả đúng và nhanh nhất 
sẽ giành chiến thắng và được “di chuyển thuyền” về phía đích. Nhờ vào hình 
ảnh “thuyền tiến về đích,” các em dễ dàng theo dõi tiến độ của đội mình, từ 
đó càng thêm hào hứng và tập trung vào trò chơi. 
 Ảnh: Trò chơi trên phần mềm học tập trực tuyến Math playground 
 12 
 Cả lớp trở nên sôi nổi khi các đội đua nhau trả lời nhanh và chính xác. 
Các học sinh không chỉ hào hứng trong trò chơi mà còn tập trung cao độ để 
hỗ trợ đội mình chiến thắng. Cuối cùng, đội nào về đích đầu tiên sẽ nhận 
được phần thưởng là những chiếc Sticker đáng yêu. 
 Ảnh: Học sinh hào hứng khi chơi trò “Đua thuyền” 
 Ngoài ra, giáo viên còn có thể ứng dụng các phần mềm học tập trực 
tuyến vào quá trình tổ chức trò chơi học tập như: Monkey Math, Kahoot! 
ClassDojo, Toán tư duy Vuihoc.vn, OLM.vn... để mang lại hiệu quả tích cực 
đối với việc hình thành và rèn luyện kỹ năng thực hiện phép tính cộng, trừ 
cho học sinh lớp 1. Việc kết hợp linh hoạt các trò chơi trong hoạt động dạy 
học đã mang lại những hiệu quả tích cực rõ rệt đối với việc hình thành và rèn 
luyện kỹ năng thực hiện phép tính cộng, trừ cho các em. Qua đó, học sinh 
không chỉ tiếp cận kiến thức một cách tự nhiên, nhẹ nhàng mà còn phát triển 
năng lực tư duy, tính chủ động và sự hứng thú học tập qua từng buổi học. 
 Đặc biệt, tôi còn chú trọng việc sử dụng các phần mềm học tập như 
Quizziz, Wordwall, LearningApps..., để giúp học sinh tự ôn lại kiến thức đã 
học ở nhà thông qua trò chơi. Trái ngược với phương pháp giao bài truyền 
thống trước đây, hình thức này không chỉ mang lại sự mới mẻ, hứng thú mà 
còn giúp các em rèn luyện kỹ năng thực hiện phép tính cộng, trừ một cách 
chủ động, thường xuyên và hiệu quả hơn. Nhờ thiết kế sinh động, có tính 
 13 
tương tác cao và phản hồi kết quả ngay sau khi làm bài, học sinh dễ dàng 
nhận biết lỗi sai, củng cố kiến thức và cải thiện tốc độ tính toán qua từng lượt 
chơi. Đây cũng là phương pháp giúp duy trì thói quen học tập tích cực tại nhà, 
đồng thời phát huy tinh thần tự học, tự rèn – những yếu tố quan trọng hình 
thành nền tảng Toán học vững chắc ngay từ lớp 1. 
 Hình ảnh: Học sinh tự ôn lại kiến thức đã học ở nhà thông qua trò chơi 
 Không chỉ hỗ trợ học sinh củng cố kỹ năng thực hiện phép tính cộng, 
trừ, việc tự ôn lại kiến thức đã học ở nhà qua phần mềm còn tạo điều kiện 
thuận lợi để phụ huynh đồng hành cùng con trong quá trình học tập. Thông 
qua việc quan sát con thực hiện các trò chơi học tập, theo dõi kết quả và tiến 
độ trên phần mềm, cha mẹ có thể nắm bắt được điểm mạnh, điểm yếu của 
con, từ đó có cách hỗ trợ phù hợp và kịp thời. Hình thức học tập này cũng góp 
phần gắn kết tình cảm giữa bố mẹ và con cái thông qua những phút giây cùng 
học, cùng chơi, tạo nên môi trường học tập tích cực, vui vẻ ngay tại gia đình. 
Đây chính là cầu nối quan trọng giữa nhà trường và phụ huynh trong việc xây 
dựng nền tảng kiến thức vững chắc cho học sinh ngay từ những năm đầu tiểu học. 
 Đây cũng chính là điểm mới nổi bật của biện pháp: không chỉ dừng lại 
ở việc tổ chức trò chơi quen thuộc, dễ tiếp cận với học sinh trong giờ học 
cũng như giờ chơi với các trò chơi dân gian, giáo viên còn linh hoạt tổ chức 
trò chơi Toán học sinh động, hấp dẫn thông qua các phần mềm học tập trực 
tuyến, giúp học sinh không chỉ được rèn luyện kỹ năng cộng, trừ ngay trên 
 14 
lớp mà còn tự tin ôn tập, củng cố kiến thức tại nhà. Điều này góp phần mở 
rộng không gian học tập, kết nối hiệu quả giữa trường học và gia đình, đồng 
thời nâng cao chất lượng dạy học môn Toán ngay từ lớp 1. 
3.4. Biện pháp 4: Đánh giá hiệu quả của trò chơi 
 Sau mỗi trò chơi, giáo viên tiến hành tổng hợp, đánh giá để nắm bắt 
mức độ tiến bộ, khả năng tiếp thu và thái độ học tập của học sinh. Giáo viên 
cùng học sinh chia sẻ, nhận xét đánh giá qua sản phẩm học tập của học sinh 
dựa vào tính đúng – sai, sự sáng tạo, hình thức trình bày sau khi học sinh 
hoàn thành sản phẩm. Đồng thời học sinh có thể chia sẻ cảm nghĩ sau trò 
chơi: "Con thấy mình đã làm gì tốt?", "Điều gì con thấy khó?", "Con học 
được gì từ bạn?" Học sinh có thể bình chọn bạn làm tốt nhất, nhóm hợp tác 
tốt nhất – nhằm phát huy tính tự giác và tinh thần tập thể. 
 Ảnh: Học sinh tự đánh giá 
 Qua đó giáo viên theo dõi sự tiến bộ của học sinh về kỹ năng thực hiện 
phép tính để điều chỉnh phương pháp dạy học. Đồng thời phát hiện kịp thời 
học sinh cần hỗ trợ thêm, không để các em bị bỏ lại phía sau. Góp phần xây dựng 
môi trường học tích cực, tăng sự tự tin và yêu thích môn Toán ở học sinh lớp 1. 
 III. KẾT QUẢ VÀ ỨNG DỤNG 
 1. Kết quả 
 Sau khi áp dụng các biện pháp trên tôi đã tiến hành đánh giá hiệu quả 
của việc tổ chức trò chơi học tập nhằm nâng cao kỹ năng thực hiện phép tính 
cộng trừ cho học sinh lớp 1. Kết quả thu được rất khả quan và cụ thể như sau: 
 15 
 Trước khi thực hiện các Sau khi thực hiện các 
 biện pháp biện pháp 
 Lớp 1A (Sĩ số: 23 HS) Lớp 1A (Sĩ số: 23 HS) 
 Số HS Tỉ lệ (%) Số HS Tỉ lệ (%) 
 Thực hiện tốt 
 6 27,9% 18 78,3% 
 Biết thực hiện 
 7 30,4% 4 17,4% 
 Chưa thực hiện được 
 10 41,7 % 1 4,3% 
 Với kết quả trên, tôi nhận thấy số học sinh thực hiện phép tính chính 
xác, nhanh nhạy tăng lên rõ rệt. Các em học sinh rất tích cực tham gia vào các 
tiết học Toán có tổ chức trò chơi. Nhiều học sinh trước đây ít phát biểu, thụ 
động trong giờ học đã mạnh dạn hơn, tham gia chơi rất tích cực và hoạt động 
nhóm hiệu quả. Học sinh chưa hoàn thành đã cải thiện rõ rệt: từ chỗ cần nhiều 
trợ giúp, nay có thể hoàn thành phép tính cơ bản một cách tự tin. 
 Ảnh: Học sinh tích cực trong mọi hoạt động 
 16 
 Từ kết quả thu được, có thể khẳng định việc áp dụng các trò chơi học 
tập đã góp phần quan trọng vào việc nâng cao chất lượng dạy học môn Toán 
nói chung và kỹ năng thực hiện phép tính cộng, trừ nói riêng cho học sinh lớp 
1 một cách bền vững và hiệu quả. 
 2. Ứng dụng 
 Sau khi áp dụng giải pháp tôi nhận thấy thực tế trên lớp tôi dạy, học 
sinh tiến bộ rõ rệt không những ở môn Toán mà còn ở những môn học khác. 
Các em mạnh dạn, tự tin, tự chủ và hào hứng hơn khi vào tiết học mới. Đây 
chính là nền tảng vững chắc cho các em học lớp cao hơn. 
 Biện pháp trên hoàn toàn có thể áp dụng một cách linh hoạt trong các 
môn học khác và tất cả các khối lớp trong trường Tiểu học giúp giáo viên chủ 
động trong việc đổi mới phương pháp giảng dạy. 
 IV. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 
 1. Kết luận 
 Để nâng cao kỹ năng thực hiện phép tính cộng trừ thông qua trò chơi 
học tập cho học sinh lớp 1, giáo viên cần khảo sát thực trạng và phân loại học 
sinh để có hình thức tổ chức trò chơi phù hợp với từng nhóm đối tượng học 
sinh. Khi tổ chức trò chơi cần xác định mục tiêu cụ thể gắn với yêu cầu học 
tập rõ ràng và bám sát nội dung bài học sao cho phù hợp với nội dung, thời 
lượng tiết học và năng lực của học sinh, giúp học sinh hiểu bài sâu hơn, phát 
triển kỹ năng tư duy và tạo hứng thú trong học tập. 
 Bên cạnh việc lồng ghép linh hoạt các trò chơi học tập trong từng dạng 
bài, học sinh còn được rèn luyện kỹ năng thực hiện phép tính cộng, trừ thông 
qua các trò chơi dân gian quen thuộc, đồng thời được khuyến khích ứng dụng 
công nghệ vào việc tự học và tự củng cố kiến thức. Sự kết hợp đa dạng này 
không chỉ giúp học sinh tiếp cận kiến thức một cách nhẹ nhàng, hứng thú mà 
còn góp phần hình thành thói quen học tập tích cực, chủ động và phát triển tư 
duy toàn diện. 
 17 
 Sau mỗi trò chơi, giáo viên cần chú trọng việc đánh giá hiệu quả qua 
các hình thức linh hoạt nhằm theo dõi sự tiến bộ, mức độ tiếp thu kiến thức, 
thái độ học tập và kỹ năng thực hiện phép tính để điều chỉnh phương pháp 
dạy học sao cho phù hợp. Góp phần xây dựng môi trường học tích cực, tăng 
sự tự tin và yêu thích môn Toán ở học sinh lớp 1. 
 Những kết quả thu được từ việc áp dụng trò chơi học tập đã chỉ ra rằng 
phương pháp này mang lại hiệu quả cao trong việc nâng cao kỹ năng toán học 
cơ bản cho học sinh lớp 1. Trò chơi học tập giúp giảm bớt sự căng thẳng 
trong quá trình học, tạo ra môi trường vui vẻ và dễ tiếp thu, đồng thời nâng 
cao sự tự tin của học sinh khi giải quyết các bài toán đơn giản. 
 Qua quá trình thực hiện, biện pháp đã khẳng định được tính khả thi và 
hiệu quả rõ rệt trong việc sử dụng trò chơi học tập nhằm nâng cao kỹ năng 
thực hiện phép tính cộng, trừ cho học sinh lớp 1. Để duy trì và phát huy 
những kết quả đã đạt được, việc tiếp tục nghiên cứu, sáng tạo thêm nhiều hình 
thức trò chơi học tập mới, đồng thời vận dụng chúng một cách linh hoạt, phù 
hợp với từng đối tượng học sinh trong quá trình giảng dạy là điều hết sức cần 
thiết. Đây cũng chính là hướng đi thiết thực góp phần đổi mới phương pháp 
dạy học và nâng cao chất lượng giáo dục trong nhà trường tiểu học hiện nay. 
 Trên đây là “Biện pháp nâng cao kỹ năng thực hiện phép tính cộng trừ 
thông qua trò chơi học tập cho học sinh lớp 1” mà tôi đã nghiên cứu và vận 
dụng. Rất mong nhận được sự góp ý của bạn bè đồng nghiệp, Ban giám hiệu 
nhà trường và các cấp quản lí để biện pháp của tôi được hoàn thiện và có hiệu 
quả hơn trong công tác giảng dạy. 
 2. Kiến nghị 
 Đối với tổ chuyên môn và nhà trường: Thông qua dự giờ, chia sẻ những 
kinh nghiệm để việc sử dụng trò chơi học tập trong dạy học mang lại hiệu quả cao. 
 3. Cam kết 
 Tôi xin cam kết không sao chép hoặc vi phạm bản quyền; các biện pháp 
đã triển khai thực hiện và minh chứng về sự tiến bộ của học sinh là trung thực. 
 18 
 4. Tài liệu tham khảo 
1. Phương pháp giảng dạy các môn tiểu học (Dự án phát triển giáo viên tiểu 
học - NXB giáo dục 2004) 
2. Sách giáo khoa môn Toán lớp 1, tập 1,2 (tài liệu hiện hành theo chương 
trình giáo dục phổ thông 2018). 
3. Hướng dẫn thực hiện Chuẩn kiến thức, kĩ năng các môn học ở Tiểu học lớp 
1 của Bộ GD&ĐT - Nhà xuất bản Giáo dục năm 2009. 
4. Phân phối chương trình môn Toán 1 (tài liệu hiện hành theo chương trình 
giáo dục phổ thông 2018) 
5. Các công văn chỉ đạo việc thực hiện chương trình ở Tiểu học (tài liệu hiện 
hành). 
6. Tài liệu bồi dưỡng giáo viên dạy các môn Tiểu học của Bộ GD&ĐT -Vụ 
Giáo dục Tiểu học / Nhà xuất bản Giáo dục. 
7. Chương trình giáo dục phổ thông mới 2018 (Ban hành kèm theo Thông tư 
số 32/2018/TT-BGDĐT ngày 26/12/2018 của Bộ GD&ĐT) 
8. Phương pháp giảng dạy tích cực trong giáo dục tiểu học, NXB Giáo dục. 
Các nghiên cứu về trò chơi học tập và ứng dụng trong giảng dạy, NXB Đại 
học Sư phạm.