Những giải pháp nâng cao ý thức tự giác, trách nhiệm tham gia các hoạt động giáo dục của học sinh trong công tác chủ nhiệm lớp

 CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
 THUYẾT MINH MÔ TẢ GIẢI PHÁP
1. Tên giải pháp
“Những giải pháp nâng cao ý thức tự giác, trách nhiệm tham gia các hoạt động giáo dục 
của học sinh trong công tác chủ nhiệm lớp” 
2. Ngày giải pháp được áp dụng lần đầu hoặc áp dụng thử.
- Tôi đã tiến hành thí điểm tại lớp 3A trường Tiểu học Đồng Kỳ vào năm học 2020 – 
2021.
3. Các thông tin cần bảo mật (nếu có): Không
4. Mô tả các giải pháp cũ thường làm 
4.1. Phương pháp truyền thống GV thường làm.
4.1.1. Tìm hiểu đặc điểm tình hình lớp:
 Đầu năm học 2020 – 2021 tôi được phân công chủ nhiệm lớp 3A. Khi nhận lớp tôi chỉ 
tìm hiểu một số thông tin cơ bản của học sinh thông qua hồ sơ của giáo viên chủ nhiệm 
năm trước, chưa tìm hiểu sâu về điểm mạnh, điểm yếu, hoàn cảnh gia đình của từng 
học sinh Chính vì chưa tìm hiểu và nắm bắt được hoàn cảnh cũng như tâm sinh lí của 
các em nên giáo viên chưa khắc phục những nhược điểm về ý thức và nhận thức của 
học sinh. Chưa quan tâm, chưa tạo nền nếp thói quen cho học sinh.
4.1.2. Xây dựng nền nếp tự quản:
- Đầu năm học tôi xây dựng kế hoạch bầu Hội đồng tự quản đây một việc làm không thể 
bỏ qua. Bộ máy Hội đồng tự quản của lớp tôi gồm: 1 chủ tịch hội đồng tự quản, 2 phó chủ tịch hội đồng tự quản, 4 trưởng ban. thành lập Ban cán sự lớp, chọn những học sinh 
năng động, hoạt bát và có năng lực quản lý lớp. Những học sinh này đa phần là do cô 
giáo tin tưởng và chỉ định. Giáo viên cũng sẽ phân công nhiệm vụ trực tiếp cho các bạn 
này, nhiệm vụ sẽ cố định và làm suốt cả năm học.
- Những nội quy trong lớp học do giáo viên đặt ra, phổ biến cho các học sinh trong lớp 
và yêu cầu các em thực hiện và Ban cán sự lớp (Hội đồng tự quản) là những người giám 
sát cùng giáo viên việc thực hiện của các em. Khi có vi phạm thì nhắc nhở và xử lí. Tuy 
nhiên đôi khi ban cán sự (Hội đồng tự quản) làm việc chưa thực sự hiệu quả, còn chưa 
mạnh dạn nhắc nhở các bạn của mình.
4.1.3. Xây dựng nền nếp học tập:
Hiện nay, học sinh học 2 buổi/ngày, toàn bộ phần bài làm, bài học được giáo viên hướng 
dẫn và hoàn thành ngay trên lớp tuy nhiên việc tự học, tự rèn cũng như chuẩn bị đồ 
dùng học tập bài vở và tự ôn luyên ở nhà của các em giáo viên chưa thực sự quan tâm 
cũng như chỉ dừng lại ở mức độ đôn đốc nhắc nhở và kiểm tra một số em.
Giáo viên chưa xây dựng được nền nếp học tập cho các em một cách hiệu quả, học sinh 
chưa tự giác học, chưa có động cơ học tập, chưa có quyết tâm học tập. Một số em nắm 
kiến thức căn bản ngay từ lớp dưới chưa chắc chắn. Học sinh chưa mạnh dạn trong học 
tập do hiểu chưa sâu, chưa mạnh dạn chiếm lĩnh kiến thức mới. Giáo viên còn lệ thuộc 
nhiều vào chương trình, thời khóa biểu của chuyên môn và kiến thức trong sách giáo 
khoa. Khả năng học tập của HS rất khác nhau, cùng một độ tuổi và một lớp nhưng trình 
độ các em có thể chênh nhau. 
4.1.4. Xây dựng nền nếp vệ sinh:
- Trong những năm học trước tôi xây dựng nền nếp vệ sinh cho học sinh dựa trên nền 
tảng của những thói quen, việc làm mà các cô giáo chủ nhiệm trước hướng dẫn và tạo 
lập cho các em. Giáo viên sẽ đôn đốc, nhắc nhở, giám sát và kiểm tra các em thực hiện 
vệ sinh các nhân, vệ sinh lớp học Ngoài ra tôi làm mẫu, hướng dẫn các em những việc 
làm cụ thể. - Trong việc trang trí lớp đa phần là do giáo viên thực hiện, học sinh ít được tham gia 
cùng giáo viên. Các sản phẩm cũng ít có bàn tay của học sinh. 
4.1.5. Phối kết hợp giữa gia đình, nhà truờng:
- Giáo viên phối hợp, liên hệ cùng gia đình thông qua chủ yếu bằng sổ liên lạc viết tay, 
điện thoạt, trao đổi trực tiếp. Nội dung trao đổi thông qua sổ liên lạc chưa được nhiều, 
chưa phản ánh được tình hình thực tế của các em trên lớp. Qua các cuộc họp phụ huynh 
thời gian còn hạn chế nên chỉ có thể trao đổi sơ qua. Các cuộc họp phụ huynh đầu năm 
giáo viên sẽ tổ chức bầu ra ban đại diện cha mẹ học sinh tuy nhiên ban đại diện cha mẹ 
học sinh vẫn chưa phát huy được tối đa nhiệm vụ của mình. 
- Giáo viên chú trọng về công tác giảng dạy và chất lượng của học sinh vì vậy các công 
tác Đội Thiếu niên, các phong trào chưa được chú trọng, đa số các phong trào chưa 
được đầu tư thực hiện. Vì vậy việc phối kết hợp với Đội Thiếu niên còn chưa có hiệu 
quả. 
- Trong các giờ sinh hoạt lớp chủ yếu giáo viên nhận xét, đánh giá, phê bình, kiểm điểm 
các bạn thực hiện chưa tốt nội quy, nề nếp của lớp của trường đã đề ra. Chính vì vậy 
khiến các em nảy sinh tâm lí sợ hãi, chán ghét. Mọi việc làm của mình đều như bị ép 
buộc.
4.2. Hạn chế của các phương pháp cũ.
- Kết quả khảo sát tôi thu được tại lớp 3A – Trường Tiểu học Đồng Kỳ vào đầu năm học 
2020 - 2021 trước khi thực hiện giải pháp như sau:
 TSHS Có ý thức tốt khi Đã có ý thức khi Chưa có ý thức khi 
 tham gia các hoạt tham gia các hoạt tham gia các hoạt 
 động giáo dục động giáo dục động giáo dục
 Trước khi SL % SL % SL %
 áp dụng 
 27 5 18,5% 7 26% 15 55,5%
 giải pháp Qua các phương pháp trên và trực tiếp làm công tác chủ nhiệm tôi thấy còn nhiều hạn 
chế như:
- Hiệu quả của việc dạy và học chưa thực sự đạt hiệu quả tối đa.
- Một số em chưa tự giác học tập, trong giờ học còn lơ là, ít chú ý, Chưa chủ động tiếp 
thu kiến thức, tự ti, mặc cảm, trầm tính, không năng động.Một số em còn mang tính là 
tăng động, hay chọc bạn; Một số em chưa thực sự ngoan, lễ phép nói năng còn trống 
không; Một số em viết chính tả còn sai lỗi nhiều, chưa đẹp .Nền nếp xếp hàng ra vào 
lớp tác phong ăn mặc khi đi học còn chưa tốt, chưa có thói quen để đồ dùng ngăn nắp. 
Chưa có thói quen chia sẻ những khó khăn trong cuộc sống cũng như trong học tập.
 • Học sinh thụ động, chưa tự chủ trong việc thực hiện các nền nếp. 
Sau khi tìm hiểu được nói trên, tôi bắt đầu tìm các biện pháp để khắc phục kịp thời.
5. Sự cần thiết phải áp dụng giải pháp
Trong hệ thống giáo dục Việt Nam thì giáo dục Tiểu học là bậc học góp phần quan trọng 
trong việc đặt nền móng cho sự hình thành nhân cách và chất lượng học tập của học 
sinh. Đặc biệt quan trọng nhất trong những năm gần đây Giáo dục Tiểu học đang trên 
đà phát triển và có rất nhiều đổi mới. Ngành giáo dục đã thực hiện mỗi năm một bước 
tiến mới cho mục tiêu giáo dục ở bậc Tiểu học.
- Nghị quyết TW 29 về đổi mới căn bản và toàn diện GD&ĐT: chuyển từ giáo dục tiếp 
cận nội dung sang giáo dục tiếp cận năng lực. Trong đó, yêu cầu giáo viên tăng cường 
đổi mới tổ chức cho học sinh tự học, tổ chức lớp học nhẹ nhàng, tự nhiên, thoải mái. 
Học sinh tự giác, tích cực học tập, 
- Thông tư 22/2016 đề ra nội dung đánh giá học sinh về năng lực: tự phục vụ, tự quản; 
hợp tác; tự học và giải quyết vấn đề. Phẩm chất: chăm học, chăm làm; tự tin, trách 
nhiệm; trung thực, kỷ luật; đoàn kết, yêu thương. Nội dung đánh giá của thông tư 22 
liên quan mật thiết đến nền nếp trong học tập của học sinh.
Tuy có nhiều tiến bộ nhưng chất lượng nền nếp thực sự của giáo dục hiện nay ở bậc học 
tiểu học còn khá nhiều vấn đề cần quan tâm. Yêu cầu đặt ra cho chúng ta là phải tìm những nguyên nhân để nhìn thẳng vào sự thật một cách khách quan.Từ đó đưa ra 
những giải pháp tích cực sát với thực tế. Vấn đề này cần phải có thời gian, công sức của 
mọi người trong toàn xã hội.
Trong tình hình dịch bệnh diễn ra phức tạp, học đi đôi với chống dịch nên thời gian dạy 
học phải thích ứng với tình hình dịch,việc thay đổi giờ giấc cũng như thời khóa biểu thay 
đổi liên tục để phù hợp vời tình hình dịch bệnh hiện nay.
Là một giáo viên chủ nhiệm ngoài quản lí, giáo dục học sinh lớp mình tôi còn đảm nhận 
rất nhiều công việc khác như soạn giảng theo đặc thù và tính đổi mới của từng bộ 
môn nên việc lúc nào cũng theo dõi, luôn luôn sát cánh cùng học sinh lớp mình chủ 
nhiệm trong tất cả các hoạt động mọi nơi, mọi lúc. Hay việc quản lí học sinh trong dạy 
và học trực tuyến là một việc rất khó. Vậy làm thế nào để lớp chủ nhiệm có chất lượng 
toàn diện, bền vững và có ý thức trách nhiệm trong mọi hoạt động. 
Vì vậy tôi mạnh dạn lựa chọn: “Những giải pháp nâng cao ý thức tự giác, trách nhiệm 
tham gia các hoạt động giáo dục của học sinh trong công tác chủ nhiệm lớp”. Để trao 
đổi với đồng nghiệp về kinh nghiệm nâng cao chất lượng công tác chủ nhiệm nhằm nâng 
cao chất lượng học tập. Từ đó nâng cao hiệu quả giảng dạy của giáo viên chủ nhiệm.
6. Mục đích của giải pháp 
Khi nghiên cứu vai trò, nhiệm vụ của giáo viên chủ nhiệm cấp Tiểu học tôi muốn trao 
đổi, chia sẻ với đồng nghiệp làm công tác chủ nhiệm một số kinh nghiệm về việc nâng 
cao ý thức tự giác, trách nhiệm tham gia các hoạt động giáo dục của học sinh trong công 
tác chủ nhiệm lớp đồng thời giúp đỡ học sinh của mình tự chủ trong mọi hoạt động của 
bản thân và phát huy hơn nữa tính tự quản của bản thân trong giai đoạn phát triển về 
tâm lý, sinh lý.
Đồng thời ghi lại những biện pháp mình đã làm để suy ngẫm, để chọn lọc và đúc kết 
thành kinh nghiệm của bản thân. Chia sẻ với đồng nghiệp những việc đã làm và đã thành 
công trong công tác chủ nhiệm để nâng cao ý thức tham gia các hoạt động giáo dục của 
học sinh. Nhận được những lời góp ý, nhận xét từ Ban giám hiệu nhà trường, từ Phòng Giáo dục và từ các bạn đồng nghiệp, để tôi phát huy những mặt mạnh, điều chỉnh, khắc 
phục những thiếu sót cho hoàn thiện hơn. 
7. Nội dung
7.1. Thuyết minh giải pháp “Những giải pháp nâng cao ý thức tự giác, trách nhiệm tham 
gia các hoạt động giáo dục của học sinh trong công tác chủ nhiệm lớp”
7.1.1. Biện pháp 1: Tìm hiểu đặc điểm, tình hình lớp.
Giáo viên chủ nhiệm thường dạy ở lớp nhiều tiết nhất nên có nhiều thời gian gần gũi, 
gắn bó với lớp và được học sinh yêu mến, tin tưởng. Vì vậy giáo viên phải làm tốt công 
tác chủ nhiệm để xây dựng nề nếp cho các em.
Tôi đã tiến hành khảo sát đối tượng học sinh trong những tuần đầu tiên bằng nhiều con 
đường khác nhau.
 Khảo sát đối tượng thông qua hồ sơ học bạ, qua giáo viên chủ nhiệm cũ, qua học sinh 
trong lớp hoặc qua phụ huynh. Sau khi thu thập được những thông tin cần thiết tôi tiến 
hành: 
- Ghi chép đầy đủ thông tin vào sổ theo dõi chất lượng, sổ chủ nhiệm, sổ liên lạc với gia 
đình học sinh, 
DANH SÁCH BAN ĐẠI DIỆN CHA MẸ HỌC SINH
 Nghề Địa chỉ
 STT Họ và tên Nhiệm vụ
 nghiệp (Điện thoại)
DANH SÁCH CÁN BỘ LỚP
 TT Họ và tên Nan/nữ Dân tộc Nhiệm vụ
HỌC SINH CÓ HOÀN CẢNH KHÓ KHĂN TT Họ và tên Nan/nữ Dân tộc Hoàn cảnh
DANH SÁCH HỌC SINH CẦN QUAN TÂM
 STT Họ và tên Nam/nữ Cần quan tâm
1. Tổng số học sinh:
- Tổng số học sinh: 27 (Nam 14, nữ: 13); dân tộc: 5; nữ dân tộc: 3
- Số đội viên: 14 nam, 13 nữ. 
2. Độ tuổi:
- Học sinh đúng độ tuổi: 26; tỷ lệ: 96,3%
- Học sinh lớn hơn 2 tuổi:1; tỷ lệ: 3,7%
3. Hoàn cảnh kinh tế gia đình:
- Con thương binh, liệt sĩ: 0; con hộ nghèo: 0; Khuyết tật: 0
- Gia đình 1 con: 10, 2 con: 11, 3 con: 3, > 3 con:2
- Gia đình ly hôn: 3; Gia đình bố mẹ đi làm ăn xa: 5; Gia đình có hoàn cảnh khó khăn: 1
- Tôi dựa vào học lực, chiều cao, cân nặng của các em, để xếp chỗ ngồi cho hợp lý. Tôi 
ưu tiên những em nhỏ bé, học chậm hoặc mắt yếu ngồi ở phía trên. Những em cao lớn, 
học tốt hơn ngồi phía dưới. Kết hợp phân công đôi bạn cùng tiến, 
- Tôi chủ động gặp một số phụ huynh của các em có hoàn cảnh đặc biệt như Gia đình 
có sự mâu thuẫn giữa bố và mẹ, gia đình thiếu quan tâm hoặc có thể bị bạn bè, kẻ xấu 
lôi kéo .Hoặc trẻ có những thói quen chưa tốt mà bản thân gia đình chưa giáo dục được gia đình có hoàn cảnh khó khăn để thăm hỏi, tìm hiểu hoàn cảnh sống thường 
ngày của gia đình để có hướng giúp đỡ học sinh. 
- Dùng hình thức tác động tình cảm, nghiêm khắc đối với học sinh nhưng không cứng 
nhắc. Tuyệt đối không sử dụng hình thưc trách phạt, chú ý gần gũi các em và thường 
xuyên nhắc nhở động viên khen chê kịp thời. Giao cho các em đó một chức vụ trong lớp 
nhằm gắn với các em trách nhiệm để từng bước điều chỉnh mình.
Ví dụ: 
Trong quá trình học tập lớp tôi chủ nhiệm có em M trong quá trình tìm hiểu tôi được 
biết bố mẹ em ly hôn hiện tại e sống cùng bố và bà nội. Qua quan sát và thông tin từ 
bạn bè tôi thấy em ít hòa đồng với các bạn, em có sự mặc cảm tự ti. Em cũng có một 
số việc làm chưa đúng. Vì vậy tôi và các bạn trong lớp đã cùng nhau giúp em, tôi luôn 
tìm những việc tốt, hành vi tốt của em đó để khen, có nhiều hình thức khen có thể khen 
trực tiếp ngay lúc em đó làm việc tốt, hay khen trước lớp đồng thời tìm những mặt 
mạnh để của em đó để phát huy tạo sự tin tưởng, tự tin và em muốn làm được nhiều 
việc tốt khác để các bạn yêu mến, cô khen và dần tạo thành nề nếp cho em. Ngoài ra 
tôi luôn gần gũi và tâm sự với các em vafonhuwxng giờ ra chơi để giúp các em mạnh 
dạn, tự tin hơn.
- Đối với học sinh tiếp thu chậm tôi tìm hiểu nguyên nhân. Có thể là ở gia đình các em 
đó chưa giành nhiều thời gian học tập vì phải làm nhiều việc hoặc em đó chưa nắm vững 
kiến thức nên cảm thấy chán nản. Sau đó tôi lập kế hoạch giúp đỡ đối tượng bằng những 
việc cụ thể như sau:
+ Giảng lại bài mà các em chưa hiểu vào những thời gian ngoài giờ lên lớp .
+ Thường xuyên kiểm tra các đối tượng đó trong qua trình lên lớp.
+ Tổ chức cho học sinh học theo nhóm để học sinh khá giỏi giúp đỡ học sinh yếu kém 
tiến bộ.
+ Gặp gỡ phụ huynh học sinh trao đổi về tình hình học tập, cũng như sự tiến bộ của con 
em để phụ huynh giúp đỡ thêm việc học ở nhà cho các em. - Chú ý tránh thái độ miệt thị, phân biệt đối xử làm cho các em nhụt chí, xấu hổ trước 
bạn bè. Tóm lại dù với đối tượng nào bản thân giáo viên phải lưu ý dùng phương pháp 
tác động tình cảm, động viên khích lệ kịp thời, phối hợp với phụ huynh để giáo dục và 
đặc biệt xác định vấn đề giáo dục đạo đức là then chốt.
Ví dụ: Đối với những bạn học tiếp thu chậm như bạn K, khả năng đọc cũng như tính toán 
của bạn còn nhiều hạn chế chưa đáp ứng được yêu cầu của chương trình học. tôi đã 
thường xuyên trao đổi, gặp phụ huynh, đồng thời có kế hoạch phụ đạo cho các bạn sau 
các buổi học. Các bạn học khá trong lớp cũng tích cực hỗ trợ, giúp đỡ các bạn học yếu. 
Tôi khen, tuyên dương và động viên các bạn kịp thời trước lớp để bạn có động lực và 
vui vẻ học tập.
7.1.2. Biện pháp 2: Xây dựng tập thể tự quản tích cực
Ngay từ đầu năm học, tôi luôn chăm lo tổ chức xây dựng tập thể lớp thành một tập thể 
tự quản tốt. Thành lập Hội đồng tự quản là một việc làm không thể bỏ qua. Bộ máy Hội 
đồng tự quản của lớp tôi gồm: 1 chủ tịch hội đồng tự quản, 2 phó chủ tịch hội đồng tự 
quản, 4 trưởng ban. Giáo viên giới thiệu và giúp các em tìm hiểu về nhiệm vụ của mình 
trong bạn cán sự lớp. Các em sẽ tìm hiểu, các bạn cảm thấy bản thân có đủ năng lực và 
khả năng sẽ tự ứng cử, các bạn trong lớp cũng có thể đề cử người mà các bạn tin sẽ làm 
tốt công việc của lớp. Qua đó tôi đã tiến hành cho các em bầu hội đồng tự quản, lựa 
chọn những học sinh năng động, hoạt bát và có năng lực quản lý lớp trên cơ sở lớp học 
trước và theo sự đề cử của các bạn học sinh trong lớp, cho học sinh giữ chức vụ thông 
qua sự tán thành của lớp. Nếu đã được tín nhiệm của tập thể thì Ban cán sự sẽ nỗ lực 
làm việc một cách tự giác. Hình ảnh: Bầu Hội đồng tự quản đầu năm học
Hình ảnh: Đại hội chi Đội
 - Để xây dựng được một lớp học có nền nếp tốt thì ngoài vai trò của giáo viên chủ nhiệm 
thì vai trò của hội đồng tự quản lớp cũng hết sức quan trọng trong việc tạo và giữ gìn 
nền nếp lớp. Tôi hướng dẫn cho ban cán sự lớp cách quản lý lớp khi học, khi chơi và đặc 
biệt là khi không có giáo viên ở lớp. Chính vì vậy việc đầu tiên tôi thực hiện là cho các 
em tự xây dựng NỘI QUY LỚP HỌC và cùng nhắc nhở nhau thực hiện những nội quy mà 
chính lớp mình đã đề ra. Hình ảnh: Cây nội quy
- Trong giờ sinh hoạt tập thể đầu tiên này tôi đã đưa ra các tiêu chí thi đua. Các ban sẽ 
thi đua xem trong tuần bạn nào thực hiện tốt nề nếp nhất, chấp hành tốt các nội quy 
nhất. Trong các giờ sinh họt tập thể trong năm nội quy của trường, lớp được quan tâm 
nhắc lại bên cạnh hoại động sinh hoạt theo các chủ điểm của từng tháng.Trong các tiết 
sinh hoạt lớp, tôi thường để các em phát huy năng lực của mình. Tự nhận ra các ưu 
điểm và tồn tại của mình và bàn bạc để đưa ra biện pháp khắc phục đồng thời những 
bạn khác cũng có những ý kiến xây dựng cho bạn. Chính vì vậy mà HS lớp tôi rất háo hức 
chờ đợi để cuối tuần được cùng nhau sinh hoạt lớp vì ở đó các em được khen, được ghi 
nhận những cố gắng của mình. Và cứ cuối mỗi tuần, các em bình chọn những bạn có 
nhiều cố gắng để tuyên dương.
Sau khi áp dụng giải pháp này tôi thấy nền nếp tự quản của lớp cải thiện rõ rệt. Đặc biệt 
ban cán sự của lớp làm việc rất hiệu quả, luôn hoàn thành tốt mọi công việc được giao.
7.1.3. Biện pháp 3: Xây dựng nề nếp học tập Để giờ học đạt kết quả tốt thì lớp học phải có nền nếp tốt. Ngay tuần sinh hoạt đầu tiên 
tôi, sau khi ổn định tổ chức lớp, tôi dành thời gian cùng các em xây dựng cũng như nhắc 
nhở các em về những nội quy trước khi đến lớp, trong giờ học và lúc ra về. 
Đặc biệt hiện nay dịch bệnh Covid 19 đang diễn biến phức tạp ảnh hưởng trực tiếp tới 
các hoạt động dạy và học. Việc dạy và học được thực hiện trực tiếp – trực tuyến song 
song với công tác phòng chống dịch bệnh, giải pháp quan trong lúc này là chuyển từ dạy 
học trực tiếp sang dạy học trực tuyến.
 Vậy giáo viên phải tạo nền nếp cho các em từ đầu.
-Trước khi đến lớp:
 Tạo tói quen cho các em trươc khi đến lớp chuẩn bị đầy đủ đồ dùng học tập, sách vở 
cũng như các phương tiện phục vụ cho mỗi tiết học của buổi học hôm đó. Nền nếp này 
được ban cán sự lớp đôn đốc, kiểm tra, nhắc nhở các bạn trong lớp thực hiện mỗi đầu 
giờ. Ngoài ra các em cần ăn mặc chỉnh tề, đầu tóc được chải gọn gàng, sạch sẽ trước khi 
đến lớp.
Trong các tiết học trực tuyến gia đình cần chuẩn bị cho con em mình các thiết bị được 
kết nối mạng như điện thoại thông minh, máy tính bảng, máy tính để bàn, laptop Giáo 
viên sẽ hướng dẫn các em cụ thể về các biểu tượng cần thiết trên phần mềm. Sau đó 
thống nhất với cả phụ huynh và các con về nội quy của phòng học trực tuyến như việc 
bật tắt mic, camera, dơ tay phát biểu hay việc các bạn xin ra ngoài Đồng thời việc giao 
bài vào học tập trên phần mềm OLM.VM các em cần rự giác hoàn thành và tự học ở 
nhà.
- Trong giờ học tập trên lớp, để đảm bảo không khí “ Học mà chơi, chơi mà học ” tôi 
thường nhắc các em ngồi học đúng tư thế, đảm bảo khoảng cách tập trung nghe giáo 
viên giảng bài, tích cực giơ tay phát biểu xây dựng bài, chia sẻ nội dung học tập trong 
nhóm hoặc trước lớp, tham gia các trò chơi học tập, trong lớp chủ động, tích cực chiếm 
lĩnh kiến thức mới. Hình ảnh: Học sinh tích cực, chủ động học tập trên lớp
+ Trong các tiết học online chuẩn bị các hoạt động dạy học cũng như các trò chơi, video 
clip với các hoạt động khởi động vui nhộn tạo bầu không khí thoải mái trong lớp học. 
Giáo viên luôn cài chế độ hình ảnh nổi lên màn hình chính, luôn tương tác với học sinh, 
ghi nhận và khen thưởng trong quá trình dạy học. Qua đó, tạo mối thân thiện giữa giáo 
viên và học sinh, hướng dẫn học sinh cần chậm hơn bình thường, tránh việc vô ý tạo ra 
áp lực thời gian cho học sinh vì nó sẽ làm triệt tiêu hứng thú học tập. 
Hình ảnh: Học sinh tham gia học trực tuyến Khi những nền nếp này trở thành thói quen thì các em sẽ tự giác, tích cực trong hoạt 
động học cũng như các hoạt động khác.
7.1.4. Biện pháp 4: Xây dựng nề nếp vệ sinh
Bên cạnh nền nếp tự quản, nền nếp học tập thì nền nếp vệ sinh cũng là vấn đề tôi hết 
sức quan tâm.
Các em biết duy trì việc giữ gìn, bảo quản và sử dụng tốt các loại đồ dùng học tập như: 
sách giáo khoa, vở, bút, thước Sách vở phải được bọc bìa, dán nhãn, trình bày sạch 
đẹp. Bài kiểm tra được cất giữ cẩn thận trong túi kiểm tra.
 a.Vệ sinh cá nhân
Tôi thường xuyên tuyên truyền, nhắc nhở các em vệ sinh cá nhân sạch sẽ như: tắm gội 
hằng ngày, mặc quần áo gọn gàng phù hợp với thời tiết, đầu tóc được chải gọn gàng; 
móng chân, móng tay được cắt ngắn, rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn hoặc sau khi 
đi vệ sinh Trong thời điểm tình hình dịch bệnh diễn ra hết sức phức tạp các e khi ở 
trường luôn tuân thủ đúng 5K. Các e có ca, cốc, bình hoặc chai uống nươc riêng. Các em 
không dùng chung vật dụng cá nhân 
 b. Vệ sinh môi trường
Phòng học là nơi các em học tập, vui chơi. Bởi thế mà ngoài việc có một phòng học 
khang trang, thoáng mát, đầy đủ thiết bị cần thiết phục vụ việc dạy và học, còn cần có 
phòng học trang trí đẹp, thân thiện, gần gũi với các em, tạo cho các em sự thích thú, 
phấn khởi khi ngồi vào lớp học. Cho nên ngay từ đầu năm tôi cùng các em đã trang trí 
lớp học. Trong và ngoài lớp học tôi bố trí các cây xanh các em sẽ tự phân công nhau 
chăm sóc những cây xanh này.
- Bên cạnh đó tôi vận động phụ huynh ủng hộ thêm truyện, sách, báo cũ để phục vụ 
việc đọc sách của các em ở mọi lúc, mọi nơi. 
- Nhắc nhở học sinh thực hiện vệ sinh chỗ ngồi, sắp xếp sách vở gọn gàng, sạch sẽ, không 
vứt rác bừa bãi, không vẽ bậy lên tường, lên bàn ghế. - Để hạn chế lượng rác thải, đặc biệt là rác thải nhựa, Chi đội cùng liên đội đã quán triệt 
tới toàn thể học sinh không ăn quà vặt, không sử dụng các loại túi nilon, chai nhựa sử 
dụng một lần 
- Để nâng cao hiệu quả tôi thường lồng ghép, tích hợp nội dung bảo vệ môi trường vào 
các bài dạy. Ở các môn như Tiếng Việt, TNXH, Khoa học 
- Muốn học sinh làm được những việc trên thì bản thân giáo viên phải là người làm tốt 
những việc đó. Chính vì vậy mà tôi thường xuyên tham gia cùng học sinh các hoạt động 
như vệ sinh lớp học, chăm sóc bồn hoa 
Hình ảnh: vệ sinh lớp học, chăm sóc rau
7.1.5. Biện pháp 5: Phối hợp với gia đình, nhà trường để xây dựng tốt nền nếp của lớp:
Gia đình đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng nền nếp cũng như chất lượng học 
tập của các em. Vì thế phải có sự phối hợp chặt chẽ giữa giáo viên chủ nhiệm lớp và gia 
đình HS. Nắm được tầm quan trọng đó, ngay từ buổi họp phụ huynh đầu tiên chúng tôi 
đã bầu chọn Ban đại diện cha mẹ học sinh của lớp. Sau khi trao đổi một số nội dung 
trọng tâm cũng như phương hướng nhiệm vụ của năm học thì giáo viên cùng Ban đại 
diện và phụ huynh học sinh sẽ thống nhất một số biện pháp để giáo dục cho các em 
như: + Hằng ngày kiểm tra việc chuẩn bị sách vở và đồ dùng học tập của con theo thời khoá 
biểu.
+ Nhắc nhở con ôn bài cũ và xem trước bài mới.
+ Giáo dục con ý thức gọn gàng, ngăn nắp khi học tập, vui chơi.
+ Sinh hoạt điều độ, đúng thời gian biểu, giờ nào việc nấy, tránh tình trạng vừa học vừa 
chơi.
+ Thường xuyên trao đổi cùng giáo viên chủ nhiệm bằng cách trò chuyện trực tiếp, điện 
thoại hoặc qua zalo, facebook của con để kịp thời nhắc nhở, đôn đốc con em thực 
hiện nề nếp học tập ở lớp cũng như ở nhà.
+ Sau một thời gian rèn luyện, đối với những em kĩ năng chưa thành thạo, tôi bố trí thời 
gian đến thăm gia đình , hiểu sâu hơn về điều kiện cũng như nếp sống hàng ngày để 
đưa ra phương pháp rèn luyện phù hợp giúp em nhanh tiến bộ.
 Ngoài ra tôi luôn phối hợp với Tổng phụ trách Đội và giáo viên bộ môn để kết hợp, đưa 
ra những biện pháp phù hợp giáo dục các em trong tất cả các giờ học trên lớp hay các 
buổi sinh hoạt ngoại khóa Chính vì vậy, dù không có giáo viên chủ nhiệm, các em cũng 
vẫn ngoan, vâng lời, học tập và tham gia tốt mọi hoạt động. Hình ảnh: Học sinh tham gia các hoạt động trải nghiệm
Hình ảnh: học sinh tham gia viết thư UPU
Cứ thực hiện như vậy, dần đưa các em vào nền nếp tự quản, tự học đặc biệt là những 
lúc không có giáo viên chủ nhiệm lớp. Các biện pháp trên được sử dụng một cách linh hoạt, không nhất thiết phải theo thứ tự 
trước, sau mà sử dụng bất kỳ lúc nào, trường hợp nào cảm thấy phù hợp với mục tiêu 
cuối cùng là giúp các em có nền nếp học tập và sinh hoạt tốt, có hứng thú, phấn khởi và 
cảm thấy “Mỗi ngày đến trường là một ngày vui”.
7.1.6 Biện pháp 6: Phương pháp quan sát, động viên khen thưởng học sinh
Tôi thường xuyên đến lớp sớm hơn và ra về muộn hơn để quan sát các hoạt động nền 
nếp của lớp.Với những học sinh chưa sắp xếp sách vở ngay ngắn, xếp hàng chưa ngay 
ngắn hay tác phong ra vào lớp cũng như ăn mặc chưa gọn gàng tôi sẽ cho các em thực 
hiện lại.
Tôi thường xuyên theo dõi sự tiến bộ của các em dù là nhỏ nhất để động viên, khích lệ 
kịp thời giúp các em tích cực, hào hứng với việc sắp xếp đồ dùng, xếp hàng ra về cũng 
như các hoạt động nề nếp khác của lớp. Đồng thời giúp các em thấy được ích lợi của sự 
gọn gàng, ngăn nắp, có tác phong tốt trong học tập cũng như thói quen tốt để thói quen 
được duy trì lâu dài.
- Nắm được tâm lý của học sinh tiểu học rất thích được khen, thích được động viên nên 
tôi hướng dẫn Ban cán sự lớp theo dõi thi đua từng Cuối mỗi tháng, tôi cùng phối hợp 
với cha mẹ học sinh tổ chức khen thưởng, khích lệ cho học sinh những phần quà như: 
bút, thước kẻ, giấy kiểm tra hoặc những sticker mà các em thích.
 - Sau mỗi tuần thi đua, các em đánh giá chung các mặt hoạt động, tổ trưởng đánh giá 
cụ thể các mặt học tập cũng như hoạt động của từng thành viên trong tổ thông qua sự 
theo dõi của các bạn trong lớp. Sau đó bầu chọn một số HS tuyên dương trước lớp và 
nhận thưởng. Hình ảnh: Trao thưởng cho học sinh trong lớp
- Đặc biệt chú ý đến HS chậm trong học nhưng có tiến bộ thì tổ trưởng các tổ đề nghị 
Ban thi đua lớp tuyên dương và khen thưởng. Trên đây là một số biện pháp về công tác 
chủ nhiệm nhằm nâng cao chất lượng học tập đã được áp dụng ở rất nhiều lớp học và 
đạt được kết quả tốt.
7.1.2: Kết quả khi thực hiện “Những giải pháp nâng cao ý thức tự giác, trách nhiệm 
tham gia các hoạt động giáo dục của học sinh trong công tác chủ nhiệm lớp”. 
- Tiến hành khảo sát sau khi thực hiện giải pháp tại lớp 3A vào cuối năm học 2020 – 
2021 thu được kết quả như sau:
 TSHS Có ý thức tốt khi Đã có ý thức khi Chưa có ý thức khi 
 tham gia các hoạt tham gia các hoạt tham gia các hoạt 
 động giáo dục động giáo dục động giáo dục SL % SL % SL %
 Trước khi 27 5 18,5% 7 26% 15 55,5%
 áp dụng 
 giải pháp
 Sau khi áp 27 20 74% 7 26% 0 0
 dụng biện 
 pháp
- Những giải pháp nâng cao ý thức tự giác, trách nhiệm tham gia các hoạt động giáo 
dục của học sinh trong công tác chủ nhiệm lớp sau một năm thử nghiệm tại lớp tôi thấy 
nền nếp của học sinh được nâng cao. Đồng thời năm học 2021 – 2022 tôi đã chia sẻ với 
giáo viên trong tổ 4 + 5 trong các buổi sinh hoạt chuyên môn tổ. Đã được vận dụng vào 
trong công tác chủ nhiệm khối 4 và thu được kết quả vào thời điểm giữa học kỳ II năm 
học 2021-2022 như sau:
 TSHS Có ý thức tốt khi Có ý thức tốt khi Chưa có ý thức khi 
 tham gia các hoạt tham gia các hoạt tham gia các hoạt 
 động giáo dục động giáo dục động giáo dục
 Sau khi SL % SL % SL %
 áp dụng 
 109 80 73,4% 25 23% 4 3,6%
 giải 
 pháp
Sau khi áp dụng các biện pháp trên vào chính lớp 3A của tôi ở năm học vừa qua thì đã 
đạt được quả cụ thể như sau: 
Nền nếp lớp đã được cải thiện một cách rõ rệt. Học sinh biết tự điều chỉnh mình, biết 
vâng lời thầy cô giáo, nhắc nhở nhau giữ gìn nền nếp lớp. Các em luôn đoàn kết, thương