Xây dựng thói quen, nền nếp cho học sinh trong tập thể lớp

 1 
 CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM 
 Độc lập - Tự do - Hạnh phúc 
 THUYẾT MINH MÔ TẢ GIẢI PHÁP 
 1. Tên giải pháp 
 “Xây dựng thói quen, nền nếp cho học sinh trong tập thể lớp”. 
 2. Ngày giải pháp được thực hiện lần đầu: 
 Từ tháng 9/ 2021 đến tháng 1/ 2022 
 3. Các thông tin bảo mật: Một số thông tin thực gia đình học sinh 
 4. Mô tả các giải pháp cũ thường làm: 
 Bản thân tôi là giáo viên chủ nhiệm trực tiếp giảng dạy học sinh lớp 5. Đây 
là lớp học vô cùng quan trọng, kết thúc bậc tiểu học, chuẩn bị bước vào bậc trung 
học cơ sở. Nếu các em được học tập và rèn luyện nề nếp thì sẽ là cơ sở tốt cho việc 
học tập và rèn luyện ở các lớp trên và trong cuộc sống sau này. nhưng thực thế cho 
thấy rằng có những học sinh chỉ mới học lớp 5 đã có sự bất thương về tính cách, 
không có động cơ học tập. Chẳng hạn khi lớp đang tập trung học tập làm bài tập 
thì có bạn quay ngang quay ngửa, thích học thì học, không học thì chọc phá bạn kế 
bên chọc cho bạn đùa giỡn nói chuyện mới mình, thầy cô giảng vấn đề này thì lại 
hỏi vấn đề khác ...lớp học thường không ít những học sinh như vậy. Vấn đề đặt ra 
là giáo viên chủ nhiệm chúng ta xây dưng thói quen trong tập thể cho học sinh đó 
như thế nào. Xây dựng được nề nếp tốt sẽ giúp học sinh học tập chủ động, tích cực 
hơn. Các em sẽ thực hiện tốt mọi hoạt động trong lớp cũng như các hoạt động của 
trường. Việc rèn nề nếp cho học sinh theo một số biện pháp cũ sẽ không đạt hiệu 
quả. 
 Các biện pháp cũ thường làm như: 
 - Giáo viên chủ nhiệm giao nhiệm vụ toàn quyền cho bạn lớp trưởng chỉ đạo 
các hoạt động nề nếp trong lớp. 
 - Trách phạt nếu học sinh mắc lỗi. 
 - Gọi điện về gia đình kể tội học sinh ở lớp. 
 - Áp đặt mọi yêu cầu với học sinh 
 - Không tin tưởng vào sự tiến bộ của học sinh. 
 Việc áp dụng các biện pháp cũ, truyền thống trên đã gây cho tôi rất nhiều 
khó khăn để có thể giúp học sinh có một nề nếp, thói quen học tập tốt. 
 5. Sự cần thiết phải áp dụng giải pháp: 
 Mục tiêu của bậc học đã chỉ rõ “Giáo dục tiểu học nhằm giáo dục học sinh 
hình thành những cơ sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, 
trí tuệ thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản, góp phần hình thành nhân cách 2 
con người Việt Nam – Xã hội chủ nghĩa, bước đầu xây dựng tư cách và trách 
nhiệm công dân chuẩn bị cho học sinh tiếp tục học bậc trung học cơ sở”. 
 Muốn đáp ứng được mục tiêu trên, người giáo viên có vai trò rất quan trọng. 
Nhất là giáo viên chủ nhiệm lớp. Sự linh hoạt trong tổ chức các hoạt động giáo dục 
trong chính lớp học của mình là chìa khóa cho mọi thành công. Việc xây dựng nền 
nếp thói quen tốt cho học sinh trong tập thể lớp sẽ giúp các em tôn trọng nội quy 
học tập, tôn trọng thầy cô, bạn bè, tôn trọng những người xung quanh và chính bản 
thân mình, như vậy các em sẽ có động cơ học tập đúng đắn một hành trang đủ tốt 
để bước vào bậc Trung học cơ sở. Chính vì vậy sau nhiều năm làm công tác chủ 
nhiệm, tôi đã tìm tòi một số giải pháp để xây dựng nền nếp, thói quen học tập trong 
tập thể lớp cho học sinh. 
 6. Mục đích của giải pháp: 
 Muốn rèn cho học sinh có thói quen tốt, có nề nếp học tập thì đây không 
phải việc ngày một ngày hai mà phải thực hiện hàng ngày, điều đó phụ thuộc vào 
tâm huyết và sự sáng tạo của người thầy. Điều quan trọng đầu tiên là người giáo 
viên hiểu học sinh, hiểu các biện pháp giáo dục mà mình áp dụng, phải mẫu mực 
về nhân cách và hành vi, phải thật sự tôn trọng các em không gò ép các em vào 
một khuôn mẫu cứng nhắc; đặc biệt phải có niềm tin, có sự kỳ vọng vào học 
sinh Thực hiện các biện pháp với mục tiêu giúp chính học sinh của mình nói 
riêng và các em học sinh nói chung tham gia vào các hoạt động của lớp học một 
cách chủ động, có nền nếp, hình thành các thói quen tốt mỗi ngày đến trường. 
 7. Nội dung 
 7.1 Thuyết minh giải pháp mới: “Biện pháp xây dựng thói quen, nền nếp 
cho học sinh trong tập thể lớp.” 
 7.1.1. Nội dung 
 - Biện pháp 1: Thay đổi cách cư xử trong lớp học. 
 - Biện pháp 2: Hiểu học sinh, quan tâm đến khó khăn của các em. 
 - Biện pháp 3: Tăng cường sự tham gia của học sinh trong xây dựng nội quy 
lớp học. 
 - Biện pháp 4: Tổ chức các hoạt động xây dựng tập thể lớp. 
 7.1.2. Các bước tiến hành thực hiện giải pháp 
 Biện pháp 1: Thay đổi cách cư xử trong lớp học. 
 Trước đây, có thể tôi đã xử lý sai phạm của học sinh bằng cách trách phạt, 
điều đó có thể mang lại sự sửa đổi tức thì của các em, nhưng để lại cho các em sự 
căng thẳng, bực tức và rồi có thể các em lại quên mất mình đã sai và sửa sai như 
thế nào. 
 Thực tế hiện nay, tôi đã bình tĩnh tìm hiểu, động viên, khuyến khích, nêu 
gương nhằm giúp các em có hành vi và thái động ứng xử đúng đắn, cụ thể: 3 
 1. Xây dựng những quy tắc rõ ràng, nhất quán: 
 Thiết lập những quy tắc ứng xử trong các mối quan hệ học sinh với học sinh, 
học sinh với thầy cô, học sinh với cơ sở vật chất, khung cảnh lớp học, trường 
học điều đó giúp giáo viên, học sinh biết ứng xử với các tình huống xảy ra trong 
lớp. mục tiêu của quy tắc là đạt được sự an toàn, sự tôn trọng và lòng trung thực để 
học sinh có phẩm chất, năng lực và kết quả học tập tốt. Khi mắc lỗi, học sinh sẽ 
hiểu điều mình sai phạm và tại sao lại bị xử lý như vậy. 
 Nội quy lớp học chính là quy tắc. Ai là người xây dựng ra quy tắc này? 
 - Giáo viên và học sinh cùng xây dựng quy tắc ứng xử. 
 - Trong lớp, không nên đề ra quá nhiều quy tắc khiến học sinh khó nhớ. 
 - Khi đã xây dựng ra quy tắc, giáo viên cần theo dõi và duy trì thường xuyên 
việc thực hiện các quy tắc đó. 
 2. Khuyến khích, động viên học sinh tích cực. 
 Mọi học sinh đều rất thích thú và có nhu cầu được khen thưởng, khuyến 
khích, động viên. Các em sẽ có cách xử sự tích cực nếu những hành vi tốt của các 
em được củng cố và phát huy bằng những khuyến khích động viên tích cực. 
 Việc động viên, khuyến khích thể hiện: Một nụ cười, một ánh mắt khích lệ, 
một lời khen (từ bạn, từ thầy cô), sự công nhận trước các bạn, tuyên dương trước 
lớp, gọi điện cho bố mẹ nói về sự tiến bộ của con, hoặc có nhiều hình thức tặng 
sao, tặng hoa, lập biểu đồ 
 3. Công bằng, khoan dung, tránh gây căng thẳng khi học sinh mắc lỗi 
 - Không áp đặt tâm trạng của thầy cô lên học sinh khi các em làm sai, mắc 
lỗi. 
 - Giáo viên phải hiểu: lớp học là nơi được phép mắc lỗi. 
 Biện pháp 2. Hiểu học sinh, quan tâm đến khó khăn của các em 
 Học sinh thường hay mắc các lỗi: Mất trật tự trong giờ học, đi học muộn, 
không làm bài tập, quên đồ dùng học tập, quên đồ dùng cá nhân, thái độ ngang 
bướng, vô lễ với thầy cô, trêu chọc bạn tuy nhiên phần lớn các thầy cô lại chỉ chú 
trọng đến việc chấn chỉnh thái độ, hành vi của các em mà không tìm hiểu nguyên 
nhân của nó. 
 Để tìm hiểu nguyên nhân, giải quyết những khó khăn: 
 - Tránh vội vàng trách phạt học sinh như vậy chỉ làm cho trẻ sợ sệt, lầm lì, 
thậm chí ấm ức 
 - Cố gắng lắng nghe và thực sự xem xét vấn đề từ học sinh, lắng nghe tất cả 
những gì em nói, bộc lộ sư cảm thông qua nét mặt, ánh mắt, cử chỉ. 
 - Chỉ khi hiểu rõ nguyên nhân mới đưa cách giúp đỡ học sinh phù hợp và 
hiệu quả. 4 
 Biện pháp 3. Tăng cường sự tham gia của học sinh trong xây dựng nội 
quy lớp học. 
 Học sinh sẽ hiểu, tôn trọng và thực hiện tốt hơn những quy định mà chính 
các em góp phần sáng tạo ra. 
 - Thông qua quá trình tham gia xây dựng nội quy học sinh rèn luyện khả 
năng suy nghĩ của bản thân, biết cách đưa quyết định, phát huy tính tập thể và tinh 
thần trách nhiệm với công việc. 
 - Cần thu hút sự tham gia của cha mẹ học sinh trong quá trình xây dựng nội 
quy lớp học. Khi đó, phụ huynh học sinh biết và hiểu những quy định, những yêu 
cầu đối với con em của họ và họ sẽ hỗ trợ nhắc nhở con em mình thực hiện. 
 - Bảng nội quy lớp học cần được treo ở nơi tất cả mọi người đều có thể nhìn 
thấy và có thể thực hiện nghiêm túc. 
 Biện pháp 4: Tổ chức các hoạt động xây dựng tập thể lớp. 
 Xây dựng tập thể lớp học tốt tạo ra mối quan hệ thân thiện, cảm thông, gắn 
bó giữa giáo viên và học sinh trong quá trình giáo dục. Tập thể lớp tốt là một môi 
trường lý tưởng để học sinh học tập và phát triển nhân cách. Tập thể lớp tốt là một 
tập thể hướng tới và hoạt động dựa trên các giá trị như: Tôn trọng, yêu thương, 
giúp đỡ lẫn nhau, đoàn kết, có tinh thần trách nhiệm, biết cách giải quyết các mâu 
thuẫn, vv Học sinh có thể học ở đó những bài học đạo đức qua những tấm gương 
tốt của thầy cô và các bạn trong lớp. Trong tập thể đó, các em có cơ hội để suy 
nghĩ, bàn bạc, được bày tỏ suy nghĩ, cảm xúc của mình với sự khuyến khích, cảm 
thông và tôn trọng của thầy cô và các bạn. 
 Những phẩm chất và kĩ năng cần thiết trong quá trình xây dựng tập thể tốt: 
 - Lòng nhiệt tình, tâm huyết, thương yêu học sinh, cởi mở và khoan dung 
với chính mình và những người khác, kiên trì và nhẫn lại. 
 - Bản thân thầy cô biết tôn trọng những người ít tuổi hơn mình. Học sinh 
biết quan tâm, tôn trọng người khác khi chính các em được thầy cô quan tâm và 
tôn trọng. 
 - Giáo viên rèn luyện để có kĩ năng giao tiếp tốt: Biết cách nói chuyện với 
học sinh; thái độ giao tiếp chân thành và tôn trọng; Biết lắng nghe, quan tâm đến 
những suy nghĩ và cảm xúc, mong muốn của học sinh; Ghi nhớ những điều tỉ mỉ 
về học sinh; dành thời gian nói chuyện với học sinh về những điều bình thường 
“gia đình, trò chơi, sở thích, vv...” 
 - Giáo viên cần trang bị cho mình kiến thức và kĩ năng tổ chức các hoạt 
động chung của tập thể, hoạt động trải nghiệm, buổi sinh hoạt lớp, v v 
 - Phối hợp với gia đình thống nhất nội dung hình thức giáo dục với những 
học sinh gặp khó khăn. 5 
 7.1.3 Kết quả khi thực hiện giải pháp: “Xây dựng nền nếp, thói quen cho 
học sinh trong tập thể lớp.” 
 Sau khi thực hiện các biện pháp nêu trên. Tôi thấy học sinh lớp 5A do tôi 
chủ nhiệm đã tiến bộ rõ rệt về nề nếp học tập cũng như chất lượng học tập. Tất cả 
các em đều thực hiện tốt nề nếp như: 
 - Có ý thức học tập tốt ở lớp cũng như ở nhà. 
 - Tích cực tham gia xây dựng và tự giác tuân thủ nội quy của lớp. 
 - Tôn trọng thầy cô, bạn bè và những người xung quanh. 
 - Có ý thức giữ gìn vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường. 
 - Chủ động trong học tập và biết đề nghị bạn, thầy cô giúp đỡ khi gặp khó 
khăn. 
 - Lớp học thực sự là nơi các em được chào đón và được tôn trọng, các em 
cảm thấy vui và tự tin khi đến trường. 
 Các bảng số liệu, biểu đồ so sánh kết quả trước và sau khi thực hiện giải 
pháp: 
 * Kết quả khảo sát: 
 HS có nề nếp khá HS có nề nếp chưa 
 Xếp loại HS có nề nếp tốt 
 tốt 
 Đầu năm 10 em (30,3%) 13 em (39,4%) 10 em (30,3 %) 
 Cuối học kì I 20 em (60,6 %) 13 em (39,4%) 0 em 
 Như vậy việc rèn nề nếp học tập cho học sinh qua từng giờ, từng ngày, từng 
tuần, từng tháng và qua học kì I đạt được kết quả như sau: 
 * Môn học và các hoạt động giáo dục 
 Xếp loại Hoàn thành Chưa hoàn thành 
 Cuối HKI 31 em (93,9 %) 2 em (6,1 %) 
 * Về năng lực: 
 Đạt: 33 em Chưa đạt: 0 em 
 * Về phẩm chất: 
 Đạt: 33 em Chưa đạt: 0 em 
 - Tham gia hội thi vở sạch chữ đẹp cấp trường 100% các em tham gia. 
 - Kết quả kiểm tra nề nếp của Đội hàng tuần trong học kì I đa số xếp loại 
Tốt. 
 - Tham gia đầy đủ các phong trào của Đội và đạt kết quả tốt. 
 - Tham gia đầy đủ hoạt động trải nghiệm lớn do nhà trường tổ chức 
 - Tham gia trang trí lớp học được đánh giá xếp loại trong học kì 1: Xuất sắc 
 6 
 7.2. Phạm vi áp dụng của biện pháp: 
 Tại lớp 5A Trường Tiểu học Tiến Thắng năm học 2021- 2022. 
 7.3. Thuyết minh về lợi ích kinh tế, xã hội của giải pháp 
 Sau khi thực hiện thử nghiệm các biện pháp mới vào xây dựng nề nếp lớp 
học bản thân tôi đã thấy một số lợi ích về mặt kinh tế và xã hội như sau: 
 7.3.1. Lợi ích kinh tế: Khi thực hiện các giải pháp xây dựng nề nếp học tập 
cho học sinh lớp 5, tôi nhận thấy học sinh có nề nếp hơn trong mọi hoạt động. Khi 
đó cha mẹ yên tâm dành nhiều thời gian vào phát triển kinh tế của gia đình. 
 7.3.2. Lợi ích xã hội 
 Khi học sinh có nề nếp có thói quen sinh hoạt tốt không chỉ cá nhân bản thân 
mà còn là tấm gương cho các bạn khác trong lớp, trong trường và khu dân cư noi 
theo, là tiền đề để xây dựng nhân cách cho các em trong tương lai sau này. Tập thể 
tốt sẽ có nhà trường tốt, xã hội tốt như vậy giải pháp góp phần xây dựng văn hóa 
nhà trường, ở đó mỗi thành viên biết tôn trọng chấp nhận và hỗ trợ lẫn nhau. 
 * Cam kết: Tôi cam đoan những trình bày trên đây là đúng sự thật và không 
sao chép hoặc vi phạm bản quyền. 
 Xác nhận của cơ quan, đơn vị Tác giả sáng kiến 
 HIỆU TRƯỞNG 
 Dương Mạnh Nguyên 
 Nguyễn Ngọc Dũng